ÏÇäԐÇå ÂÒÇÏ ÇÓáÇãí æÇÍÏ ÑÔÊ
ÏÇäÔ˜Ïå Úáæã ˜ÔÇæÑÒí
Ñæå Úáæã ÏÇãí
ÇíÇääÇãå ÌåÊ ÏÑíÇÝÊ ãÏј ˜ÇÑÔäÇÓí ÇÑÔÏ(MSc) ÏÑ ÑÔÊå Úáæã ÏÇãí
ÑÇíÔ ÊÛÐíå ÏÇã
ÊÃËíÑ ÓØæÍ ãÎÊáÝ æíÊÇãíä C ÈÑ ãíÒÇä ÌãÚíÊ¡ ÊÎ㝐ÐÇÑí ãá˜å æ ÒãÓÊÇ䝐ÐÑÇäí ˜áäí ÒäÈæÑ ÚÓá (Apis mellifera)
ÇÓÊÇÏ ÑÇåäãÇ
ϘÊÑ Úáí ÇÍãÏ Úáæ ÞØÈí
ÇÓÊÇÏ ãÔÇæÑ
ϘÊÑ ÛáÇãÚáí äåÖÊí ÇÞáÚå
äÇÑäÏå
ãÕØÝí ä혝˜ÇÑ äíÌÇäí
ÔåÑíæÑ 1392

ÊÞÏíã Èå åãÓÑã
˜å ÓÇíå ãåÑÈÇäíÔ ÓÇíå ÓÇÑ Òäϐíã ãí ÈÇÔÏ¡ Çæ ˜å ÇÓæå ÕÈÑ æ ÊÍãá ÈæÏå æ ãÔ˜áÇÊ ãÓíÑ ÑÇ ÈÑÇíã ÊÓåíá äãæϺ
æ
ÊÞÏíã Èå
ÇÓÊÇÏí ˜å ÈÑÇíã åãæä ÏÑ ÇÓÊ
ÌäÇÈ ÂÞÇí ãåäÏÓ ˜Ñíãí.
ÊÞÏíÑ æ ÊÔ˜Ñ
ӁÇÓ Èí ˜ÑÇä ÑæÑϐÇÑ í˜ÊÇ ÑÇ ˜å åÓÊíãÇä ÈÎÔíÏ æ Èå ØÑíÞ Úáã æ ÏÇäÔ ÑåäãæäãÇä ÔÏ æ Èå åãäÔíäí ÑåÑæÇä Úáã æ ÏÇäÔ ãÝÊÎÑãÇä äãæÏ æ ÎæÔå íäí ÇÒ Úáã æ ãÚÑÝÊ ÑÇ ÑæÒíãÇä ÓÇÎÊ. ÈÚÏ ÇÒ ÓÇÓ Èí ˜ÑÇä ÇÒ ÑæÑϐÇÑ í˜ÊÇ¡ ÈÑ ÎæÏ áÇÒã ãíÏÇäã ÇÒ ÊãÇã ˜ÓÇäí ˜å ÏÑ ÇäÌÇã Çíä ÊÍÞíÞ ÈÑ ãä íÇÑí ÑÓÇäÏäÏ ÊÔ˜Ñ äãÇíã.
ÇÒ ÌäÇÈ ÂÞÇí ϘÊÑ Úáí ÇÍãÏ Úáæ ÞØÈí ¡ ÇÓÊÇÏ ÑÇåäãÇí ãÍÊÑã ÞÏÑÏÇäí ã흐ÑÏÏ.
ÇÒ ÌäÇÈÂÞÇí ϘÊÑ ÛáÇãÚáíäåÖÊíÇÞáÚå¡ ÇÓÊÇÏãÔÇæѐÑÇãí Èå ÓÈÈ ÑÇåäãÇíí åÇ æ ÊÌÑÈíÇÊ Úáãí ÈíÏÑíÛÔÇä ÏÑ Øæá ÏæÑå ÑæÑÔ ÊÔ˜Ñ æ ÞÏÑÏÇäí ã흐ÑÏÏ.
ÇÒ ÇÓÊÇÏ ÝÑÒÇäå æÏáÓæÒº ÌäÇÈ ÂÞÇí ãåäÏÓ ãåÑÇä äÕÑÊí ˜å ÒÍãÊ ÏÇæÑí Çíä ÇíÇä äÇãå ÑÇ ãÊÞÈá ÔÏäϺ˜ãÇá ÊÔ˜Ñ æ ÞÏÑÏÇäí ÑÇ ÏÇÑã.
Èå ÌäÇÈÂÞÇí ãåäÏÓ˜Ñíãí¡ æÇáÇÊÑíä ӁÇÓÑÇ ÊÞÏíããí˜äã ˜åÇÒ(Ò)ÒäÈæÑÊÇ(á)ÚÓáÑÇÇÒÇíÔÇä ÂãæÎÊã .
ÇÒ ÏæÓÊÇä ÚÒíÒíã ÂÞÇíÇä ãåäÏÓ íãÇä ÓÇíå ÈÇä æ ãåäÏÓ ÇÆíí ÕãíãÇäå ÊÔ˜Ñ æ ÞÏÑÏÇäí ãí äãÇíã.
ÊÞÏíÑ æ ÊÔ˜Ñ ÇÒ ˜áíå ÚÒíÒÇäí ˜å Çã˜Çä Ð˜Ñ äÇã ÂäåÇ ãíÓÑ äÈæÏ…
˜íÏå
äÞÔ æíÊÇãíäåÇ ÏÑ ÊÛÐíå ÒäÈæÑÚÓá ÍÇÆÒ ÇåãíÊ ãíÈÇÔÏ ÚáíÇáÎÕæÕ ÏÑ ãæÇÞÚí ˜å ÊÛÐíå ˜ã˜í ÈÇ Ô˜Ñ íÇ ÌÇíÒíäåÇí ÑÏå ãØÑÍ ãíÑÏÏ. Èå åãíä ãäÙæÑ ÈÑÑÓí ÇËÑÇÊ ÓØæÍ ãÎÊáÝ æíÊÇãíä C ÈÑ ãíÒÇä ÌãÚíÊ¡ ÊÎ㝐ÐÇÑí ãá˜å æ ÒãÓÊÇ䝐ÐÑÇäí ˜áäí ÒäÈæÑÚÓá (Apis mellifera) ãæÑÏ ŽæåÔ ÞÑÇÑ ÑÝÊ.˜áäíåÇí ÂÒãÇíÔí ÇÒ áÍÇÙ ÌãÚíÊ æ ãá˜å åãÓä í˜ÓÇäÓÇÒí ÔÏäÏ æ åãÑÇå ÈÇ ÔÑÈÊ Ô˜Ñ(50 ÏÑÕÏ ÞäÏ) ÏÑ Óå ÓØÍ 1000 ¡ 2000 ¡ 3000 ppm æíÊÇãíä C ãÍáæá ÏÑ ÔÑÈÊ ãÕÑÝ äãæÏäÏ æ ÈÇ Ñæå ÔÇåÏ ˜å ÝÞØ ÈÇ ÔÑÈÊ Ô˜Ñ ÊÛÐíå ãíÔÏäÏ(ÊíãÇÑ åÇí 1 æ 2 æ3 Èå ÊÑÊíÈ 1000 ¡ 2000 ¡ 3000 ppm (æíÊÇãíä C) æ ÊíãÇÑ 4 ÔÇåÏ) ãæÑÏ ãÞÇíÓå ÞÑÇÑ ÑÝÊäÏ. ÏÑ Çíä ÂÒãÇíÔ ÊÛÐíå ˜áäíåÇ Èå ãÏÊ 200 ÑæÒ ÏÑ ÇÆíÒ æ ÈåÇÑ ÇÒ ÓíÇã ãåÑ ãÇå ÊÇ 29 ÇÑÏíÈåÔÊ ãÇå(45 ÑæÒ ÊÛÐíå ÈÇ ÔÑÈÊ æíÊÇãíäå æ 15 ÑæÒ ÞØÚ ãÕÑÝ) ÇäÌÇ㠐ÑÝÊ. ÇËÑÇÊ æíÊÇãíä C ÈÑ ÊÎãÐÇÑí ãá˜å ÈÇ ÇÓÊÝÇÏå ÇÒ ˜ÇÏÑ 5×5 ÓÇäÊíãÊÑ¡ ÌãÚíÊ ˜áäí ÈÑ ÍÓÈ ÞÇÈ¡ æÒä ÈÏä 50 äãæäå ÒäÈæÑÚÓá ÈÑ ÍÓȐÑã æ ãíÒÇä ÚÓá ãÕÑÝí ÏÑ ÒãÓÊÇä ÈÑ ÍÓÈ ÊÝÇæÊ æÒä ˜áäí ÏÑ ÇÈÊÏÇí ÒãÓÊÇä æ ÇäÊåÇí ÒãÓÊÇä æ ãíÒÇä ÚÓá ÊæáíÏí äíÒ ÈÇ ÇäÏÇÒåíÑí ãíÒÇä æÒä ÞÇÈåÇí ÈÑÏÇÔÊí ÇÒ åÑ ˜áäí æ ÊÝÇæÊ æÒä ÂäåÇ ÈÇ ÞÇÈ Ç˜ÓÊÑÇ˜Ê ˜ÑÏå ÇäÏÇÒåíÑí ÔÏ. ÏÇÏååÇí ÌãÚÂæÑí ÔÏå ÈÇ ÇÓÊÝÇÏå ÇÒ äÑã ÇÝÒÇÑ SAS ãæÑÏ ÊÌÒíå æ ÊÍáíá ÂãÇÑí ÞÑÇÑ ÑÝÊ. äÊÇíÌ ÍÇÕá ÇÒ ÂäÇáíÒ ÂãÇÑí äÔÇä ÏÇÏ ˜å Èíä ÊíãÇÑåÇ(ÓØæÍ ãÎÊáÝ æíÊÇãíäC) ÇÒ áÍÇÙ ãíÒÇä ÊÎãÐÇÑí ÏÑ ÇÆíÒ ÊÝÇæÊ ãÚäíÏÇÑí ÏÑ ÓØÍ 1 ÏÑÕÏ (01/0 p<) æ ÏÑ ÈåÇÑ ÏÑ ÓØÍ 5 ÏÑÕÏ æÌæÏ ÏÇÔÊ(05/0 p<). ÈíÔÊÑíä ãíÇäíä ãíÒÇä ÊÎãÐÇÑí ãáßå ÏÑ ÇÆíÒ ãÑÈæØ Èå ÊíãÇÑ 2 æ ßãÊÑíä ÊÎãÐÇÑí ãÑÈæØ Èå ÊíãÇÑ 4 ÈæÏ¡ ÏÑ ÝÕá ÈåÇÑ äíÒ ÈÇáÇÊÑíä ãíÇäíä ãÑÈæØ Èå ÊíãÇÑ 3 æ ˜ãÊÑíä ãíÇäíä ãÑÈæØ Èå ÊíãÇÑ 4 ãíÈÇÔÏ. ÈíÔÊÑíä ãíÇäíä ÌãÚíÊ ÏÑ ÝÕá ÇÆíÒ ãÑÈæØ Èå ÊíãÇÑ 2 æ ˜ãÊÑíä ÌãÚíÊ ãÑÈæØ Èå ÊíãÇÑ 4 æ ÏÑ ÝÕá ÈåÇÑ äíÒ ÈÇáÇÊÑíä ãíÇäíä ãÑÈæØ Èå ÊíãÇÑ 3 æ ˜ãÊÑíä ãíÇäíä ãÑÈæØ Èå ÊíãÇÑ 4 (ÔÇåÏ) ãíÈÇÔÏ. ÇËÑ ÓØæÍ ãÎÊáÝ æíÊÇãíäC ÈÑ æÒä áÇÔå ÒäÈæÑÇä ˜ÇÑÑ ÏÇÑÇí ÇÎÊáÇÝ ãÚäíÏÇÑ äÈæÏ (05/0p>). æÒä áÇÔå Èå ÊÑÊíÈ ÇÒ ÈíÔÊÑíä Èå ˜ãÊÑíä ãÞÏÇÑ¡ ÊíãÇÑ4 (ÔÇåÏ)¡ ÊíãÇÑ3¡ ÊíãÇÑ2¡ ÊíãÇÑ1 ÈæÏ. ÏÑ ãíÒÇä ÌãÚíÊ ÞÈá æ ÈÚÏ ÇÒ ÒãÓÊÇ䝐ÐÑÇäí¡ ÊÝÇæÊ ãÚäíÏÇÑ Èíä ÊíãÇÑ ÔÇåÏ ÈÇ ÊíãÇÑåÇí ÏíÑ ãÔÇåÏå ÔÏ (05/0p<). ÈíÔÊÑíä ÊÚÏÇÏ ˜áäíåÇí ÇíÏÇÑ ÏÑ ÒãÓÊÇä ãÑÈæØ Èå Ñæå ˜áäíåÇí ÊíãÇÑ 3 æ ˜ãÊÑíä ÊÚÏÇÏ Âä ãÑÈæØ Èå ÊíãÇÑ 1 æ ÊíãÇÑ 4 ÈæÏå ÇÓÊ. ÇÒ äÙÑ ãíÒÇä ÚÓá ÈÑÏÇÔÊí ÏÑ ÝÕá ÈåÇÑ¡ ÊÝÇæÊ ãÚäíÏÇÑí ÏÑ ÓØÍ 5 ÏÑÕÏ Èíä ÊíãÇÑ ãÔÇåÏå ÔÏ¡ Èå ØæÑí ˜å ÊíãÇÑ 3 ÈÇáÇÊÑíä ãíÒÇä ÚÓá ãÕÑÝí æ ÊíãÇÑ 4 (ÔÇåÏ) ˜ãÊÑíä ãíÒÇä ÚÓá ÊæáíÏí ÑÇ Èå ÎæÏ ÇÎÊÕÇÕ ÏÇÏå ÇÓÊ (05/0p<). ÈÇ ÊæÌå Èå äÊÇíÌ Èå ÏÓÊ ÂãÏå ãíÊæÇä ÝÊ ßå ÇÝÒæÏä ppm2000 æíÊÇãíä C Èå ÔÑÈÊ ÊÛÐíå ÇÆíÒå æ ÓØÍ ppm 3000 Çíä æíÊÇãíä Èå ÊÛÐíå ÈåÇÑå (ÔÑÈÊ í˜ Èå í˜ Ô˜Ñ) ˜áäíåÇ ÓÈÈ ÇÝÒÇíÔ ÊÎ㝐ÐÇÑí ãá˜å æ åãäíä ÇÝÒæÏä ÏÓÊí ÓØÍ ppm2000 Çíä æíÊÇãíä Èå ÊÛÐíå ÇÆíÒå æ ÓØÍ ppm 3000 Çíä æíÊÇãíä Èå ÊÛÐíå ÈåÇÑå ÓÈÈ ÇÝÒÇíÔ ÌãÚíÊ æ æÒä ÈÏä ã흐ÑÏÏ .
˜áãÇʘáíÏí: ÊÎãÐÇÑí ãá˜å¡ ÌãÚíÊ¡ ÒãÓÊÇäÐÑÇäí¡ ÒäÈæÑÚÓá¡ æÒä ÈÏä¡ æíÊÇãíäC .
ÝÕá Çæá1
ãÞÏãå1
1-1 ÇåãíÊ ÒäÈæÑÚÓá2
1-2 ÇÑÒÔ ÇÞÊÕÇÏí æÇÌÊãÇÚí ÒäÈæÑ ÚÓá2
1-3 ÊÛÐíå ÒäÈæÑÚÓá3
1- 4 äíÇÒ ÛÐÇíí ÒäÈæÑ ÚÓá3
1- 5 ÇåãíÊ æíÊÇãíäåÇ ÏÑ ÒäÈæÑ ÚÓá4
ÝÕá Ïæã5
ÈÑÑÓí ãäÇÈÚ5
2-1 ÊÇÑí΍å ÊÛÐíå ʘãíáí7
2-2 ÊÛÐíå ÏÑ ÇäæÇÚ ÒäÈæÑÇä ÏÇÎá ˜áäí8
2-2-1 ÊÛÐíå ÒäÈæÑÇä ˜ÇѐÑ8
2-2-2 ÊÛÐíå äÑåÇ9
2-2-3 ÊÛÐíå ãá˜å9
2-2-4 ÊÛÐíå áÇÑæåÇ9
2-3 ÊÛÐíå ʘãíáí10
2-3-1 ÊÛÐíå ÈÇ ãæÇÏ ÞäÏí10
2-3-2 ãæÇÏ ÞäÏí ãæÑÏ ÇÓÊÝÇÏå ÒäÈæÑ ÚÓá10
2-3-3 ÊÛÐíå ÈÇ ãæÇÏ ÑæÊÆíäí11
2-4 ÑæԝåÇí ãÊÏÇæá ÏÑ ÊÛÐíå ˜áäíåÇí ÒäÈæÑÚÓá11
2-4-1 ÊÛÐíå ʘãíáí ÑæÊÆíäí11
2-4-2 ÊÛÐíå ÊÍÑí˜í ˜áäí12
2-4-3 ÊÛÐíå ÊÍÑí˜í ÒäÈæÑÓÊÇä ÌåÊ ÊæáíÏ ÚÓá12
2-4-4 ÊÛÐíå ÈÑÇí ÊÞæíÊ ˜áäí12
2-4-5 ÊÛÐíå ÌåÊ ÊÌæíÒ ÏÇÑæ13
2-4-6 ÊÛÐíå ÒãÓÊÇäí ÒäÈæÑåÇ13
2- 5 ÇÍÊíÇÌÇÊ ÛÐÇíí14
2-5-1 ÂÈ14
2-5-2 ˜ÑÈæåíÏÑÇʝåÇ15
2-5-3 ÑæÊÆíäåÇ16
2- 5-4 ÇÓíÏ ÂãíäååÇí ÖÑæÑí ÒäÈæÑÚÓá18
2-5-5 áííÏåÇ20
2-5-6 ãæÇÏ ãÚÏäí21
2-5-7 æíÊÇãíäåÇ21
2-5-7-1 æíÊÇãíäåÇí ãÍáæá ÏÑ ÑÈí21
2-5-7-1-1 æíÊÇãíä A21
2-5-7-1-2 æíÊÇãíä K21
2-5 -7-1-3 æíÊÇãíä D21
2-5-7-1- 4 æíÊÇãíä E22
2-5-7-2 æíÊÇãíäåÇí ãÍáæá ÏÑ ÂÈ22
2-5-7-2-1 æíÊÇãíä C (ÇÓíÏ ÂÓ˜æÑÈí˜)22
2-5-7-2- 2 æíÊÇãíä B1 (ÊíÇãíä)23
2-5-7-2-3 æíÊÇãíä B2 (ÑíÈæÝáÇæíä)23
2-5-7-2- 4 æíÊÇãíä B3 (äíÇÓíä)23
2-5-7-2- 5 æíÊÇãíä B5 (ÇÓíρÇäÊæÊäí˜)23
2-5-7-2- 6 æíÊÇãíä B12 (ÓíÇäæ˜æÈÇáÇãíä)23
2-6 ÇÑÒÔ ÛÐÇíí ÌÇäÔíäåÇ æã˜ãáåÇí ÑÏå á24
2-7 ÎÇÕíÊ ÌáÈ ˜ääÏí ÑÏå24
2-8 ÊјíÈÇÊ ÔíãíÇíí ÏæÑ ˜ääÏå ÒäÈæÑÚÓá25
2-9 ÇÑÒÔ ÛÐÇíí ÑÏå íÇåÇä ãÎÊáÝ ÈÑÇí ÒäÈæÑÚÓá25
2-10 ÇËÑÇÊ ˜ãÈæÏ ÑÏå ÏÑ ÊÛÐíå ÒäÈæÑÚÓá26
2-11 ÌãÚ ÂæÑí ÑÏå ÊæÓØ ÒäÈæÑ26
2 – 12 ÎÕæÕíÇÊ ÑÏå26
2-12-1 ÑÏå á26
2-12-2 ÊјíÈÇÊ ÑÏå27
2-12-3 ˜ÑÈæåíÏÑÇʝåÇí ÑÏå27
2-12-4 ÑæÊÆíä ÑÏå27
2-12-5 ÑÈíåÇí ÑÏå28
2- 12- 6 ãæÇÏ ãÚÏäí ÑÏå29
2-12- 7 æíÊÇãíäåÇí ÑÏå29
2- 13 æíÊÇãíäåÇí ãæÌæÏ ÏÑ ÑÏå30
2- 13-1 æíÊÇãíä Â30
2- 13- 2 æíÊÇãíä È 1 íÇ ÊíÇãíä30
2- 13- 3 æíÊÇãíä È 2 íÇ ÑíÈæÝáÇæíä30
2- 13- 4 ÇÓíÏ Ýõæáí˜30
2- 13-5 æíÊÇãíä È5 ÇÓíÏ ÇäÊæÊäí˜30
2- 13- 6 æíÊÇãíä È 6 íÇ íÑæÏæ˜Óíä31
2- 13- 7 æíÊÇãíä È 1231
2- 13- 8 æíÊÇãíä C íÇ ÇÓíÏ ÇÓ˜æÑÈí˜31
2- 13- 9 æíÊÇãíä Ï31
2- 13- 10 æíÊÇãíäí (Êæ˜æÝÑæá)31
2- 13- 11 æíÊÇãíä Ǎ (ÈíæÊíä )31
2- 13- 12 æíÊÇãíä í (ÑæÊíä )31
2- 15 ãæÇÏ ãÚÏäí ÑÏå32
2- 14 åæÑãæäåÇí ÑÏå :32
2- 15 æíÊÇãíä C32
2- 16 ÝæÇíÏ æíÊÇãíä C33
2- 17 ˜ãÈæÏ æíÊÇãíä C34
2- 18 ãÕÑÝ ãÇÒÇÏ ÈÑ äíÇÒ34
2- 19 ãäÇÈÚ ÍÇæí æíÊÇãíä C34
2- 20 ÓÇíÑ ÎæÇÕ æíÊÇãíä C37
2- 21 ãÚÑÝí ÚÓá ÇÓ˜æÑÈÇÊ æãÞÇíÓå Âä ÈÇ ÚÓá ØÈíÚí æ Ô˜Ñ38
2- 22 ÝÑãæá ÔíãíÇíí æíÊÇãíä C :38
2- 23 ÓÇÎÊ æíÊÇãíä C Èå ÕæÑÊ ÕäÚÊí39
2- 24ÓÇÎÊ æíÊÇãíä C ÏÑ ÈÏä ÌÇäæÑÇä39
2- 25 ÇåãíÊ æíÊÇãíä C ÏÑ ÒäÈæÑ ÚÓá39
2- 26 ÈÑÑÓí æíÊÇãíä C ÏÑ ÑÏååÇí ÌãÚ ÂæÑí ÔÏå ÊæÓØ ÒäÈæÑ ÚÓá æ áÇÔå Âä39
2- 27 Úãá˜ÑÏ æíÊÇãíä C40
2- 28 ÓÇÈÞå ÊÛÐíå ˜áäíåÇí ÒäÈæÑ ÚÓá ÈÇ æíÊÇãíä C æ ÓÇíÑãæÇÏ41
2- 29 æäååÇ æ äŽÇÏåÇí ÒäÈæÑÚÓá42
ÝÕá Óæã45
ãæÇÏ æ ÑæԝåÇ45
3- 1 ãæÇÏ æ ÑæԝåÇ46
3- 2 ÇåÏÇÝ ØÑÍ46
3- 3 ãÏá ÂãÇÑí ØÑÍ47
3- 4 ÒãÇä ÈäÏí æäÍæå ÇÌÑÇí ØÑÍ47
3- 5 ÂãÇÏå ÓÇÒí ˜áäíåÇí ÂÒãÇíÔí47
3- 6 åãä äãæÏä ˜áäíåÇ47
3- 7 Êåíå ãæÇÏ ãÕÑÝí ÂÒãÇíÔ48
3- 8 äÍæå ÂãÇÏå ÓÇÒí ÔÑÈÊ æ æíÊÇãíä C ãÍáæá ÏÑ Âä ÌåÊ ÊíãÇÑåÇí ãæÑÏ ÂÒãÇíÔ48
3-9 ÑæÑÔ äæÒÇÏ æ ÊÎ㝐ÐÇÑí ãá˜å49
3-10 ÈÑÑÓí ÌãÚíÊ ÒäÈæÑÇä ÈÇáÛ50
3-11 ÊÚííä æÒä áÇÔå51
3-12ÝÑÇÓäÌååÇí ÒãÓÊÇ䝐ÐÑÇäí ÒãÓÊÇ䝐ÐÑÇäí52
3-12- 1 ÊÝÇæÊ æÒä ˜áäí (ãíÒÇä ÚÓá ãÕÑÝí)52
3-12- 2 ÇäÏÇÒå íÑí ãíÒÇä ÌãÚíÊ52
3-13 ÊæáíÏ ÚÓá52
ÝÕá åÇÑã53
äÊÇíÌ53
4-1 äÊÇíÌ54
4-2 ÈÑÑÓí ÇËÑ ÓØæÍ ãÎÊáÝ æíÊÇãíä C ÈÑ ãíÒÇä ÊÎãÐÇÑí ãá˜å ÏÑ ÝÕá ÇÆíÒ54
4- 3 ÈÑÑÓí ÇËÑ ÓØæÍ ãÎÊáÝ æíÊÇãíä C ÈÑ Ñæí ÌãÚíÊ ÒäÈæÑÇä ÈÇáÛ ÏÑ ÝÕá ÇÆíÒ56
4 – 4 ÈÑÑÓí ÇËÑ ÓØæÍ ãÎÊáÝ æíÊÇãíä C ÈÑ æÒä áÇÔå ÊÇÒå ÒäÈæÑÇä ˜ÇѐÑ57
4- 5 ÈÑÑÓí ÇËÑ ÓØæÍ ãÎÊáÝ æíÊÇãíä C ÈÑ æÒä áÇÔå ÎÔ˜ ÒäÈæÑÇä ˜ÇѐÑ59
4- 6 ÇËÑ ÓØæÍ ãÎÊáÝ æíÊÇãíä C ÈÑ ÒãÓÊÇ䝐ÐÑÇäí ˜áäíåÇí ÒäÈæÑ ÚÓá60
4-7 ÈÑÑÓí ÇËÑ ÓØæÍ ãÎÊáÝ æíÊÇãíä C ÈÑ ãíÒÇä ÊÎãÐÇÑí ãá˜å ÏÑ ÝÕá ÈåÇÑ61
4 – 7 – 1 ãíÇäíä ˜á åÇÑ ÏæÑå ÏÑ ÝÕá ÈåÇÑ62
4- 8 ÈÑÑÓí ÇËÑ ÓØæÍ ãÎÊáÝ æíÊÇãíä C ÈÑ Ñæí ÌãÚíÊ ÒäÈæÑÇä ÈÇáÛ ÏÑ ÝÕá ÈåÇÑ63
4- 9 ÇËÑ ÓØæÍ ãÎÊáÝ æíÊÇãíä C ÈÑ ãíÒÇä ÊæáíÏ ÚÓá65
ÝÕá äÌã66
ÈÍË66
5- 1 ÈÑÑÓí ÇËÑ æíÊÇãíä C ÈÑ ãíÒÇä ÊÎãÐÇÒí (ÑæÑÔ äæÒÇÏÇä) ÏÑ ÇÆíÒ67
5- 2 ÈÑÑÓí ÇËÑ æíÊÇãíä C ÈÑ ãíÒÇä ÌãÚíÊ ÒäÈæÑÇä ÈÇáÛ (ÞÇÈ) ÏÑ ÇÆíÒ68
5- 3 ÈÑÑÓí ÇËÑ æíÊÇãíä C ÈÑ æÒä áÇÔå ÊÇÒå æ ÎÔ˜ ÒäÈæÑÇä ˜ÇÑÑ ÏÑ ÇÆíÒ69
5- 4 ÈÑÑÓí ÇËÑ æíÊÇãíä C ÈÑ ÒãÓÊÇ䝐ÐÑÇäí ˜áäí ÒäÈæÑÚÓá70
5- 5 ÈÑÑÓí ÇËÑ æíÊÇãíä C ÈÑ ãíÒÇä ÊÎãÐÇÒí(ÑæÑÔ äæÒÇÏÇä) ÏÑ ÈåÇÑ70
5- 6 ÈÑÑÓí ÇËÑ æíÊÇãíä C ÈÑ ãíÒÇä ÌãÚíÊ ÒäÈæÑÇä ÈÇáÛ (ÞÇÈ) ÏÑ ÈåÇÑ71
5- 7 ÈÑÑÓí ÇËÑ æíÊÇãíä C ÈÑ ãíÒÇä ÚÓá ÊæáíÏ ÔÏå ˜áäí ÏÑ ÝÕá ÈåÇÑ72
5- 8 äÊíÌå íÑí72
5- 9 íÔäåÇÏÇÊ73
ÝÕá ÔÔã74
ãäÇÈÚ74

ÌÏæá 2-1 ÑæÊÆíä ãæÑÏ äíÇÒ ÒäÈæÑåÇí ˜ÇÑÑ æ äÑ…………………………………………………………………………………………………………….. 18
ÌÏæá 2-2 ãÞÏÇÑ ÑæÊÆíä ãæÑÏ äíÇÒ áÇÑæåÇ………………………………………………………………………………………………………………………… 18
ÌÏæá 2-3 ÏÓÊåÈäÏí ÇÓíÏÂãíäååÇí ÖÑæÑí æ ÛíÑ ÖÑæÑí ÏÑ ÒäÈæÑÚÓá………………………………………………………………………. 19
ÌÏæá 2-4 ÍÏÇÞá ãíÒÇä ÇÓíÏÂãíäååÇí ÖÑæÑí ÏÑ ÛÐÇí ÒäÈæÑÚÓá……………………………………………………………………………… 19
ÌÏæá 2-5 ÊјíÈ æ äÇã Úáãí æíÊÇãíäåÇ……………………………………………………………………………………………………………………….. 24
ÌÏæá 2-6 ÊјÈÇÊ ÑÏå á………………………………………………………………………………………………………………………………………. 28
ÌÏæá2-7 ãæÇÏ ãÚÏäí ÑÏå á………………………………………………………………………………………………………………………………….. 29
ÌÏæá 2-8 æíÊÇãíäåÇí ÑÏå á………………………………………………………………………………………………………………………………… 32
ÌÏæá 2-9 ãäÇÈÚ íÇåí æíÊÇãíä C………………………………………………………………………………………………………………………………….36
ÌÏæá2-10 ãäÇÈÚ ÍíæÇäí æíÊÇãíä C………………………………………………………………………………………………………………………………. 37
ÌÏæá4-1 ÇËÑ ÓØæÍ æíÊÇãíä C ÈÑ ãíÒÇä ÊÎãÐÇÑí ãá˜å ÏÑ ÝÕá ÇÆíÒ ………………………………………………………………………..54
ÌÏæá4-2 ÇËÑ ÓØæÍ æíÊÇãíä C ÈÑ ãíÒÇä ÌãÚíÊ (ÞÇÈ) ÏÑ ÝÕá ÇÆíÒ……………………………………………………………………………56
ÌÏæá4-3 ÇËÑ ÓØæÍ æíÊÇãíä C ÈÑ æÒä áÇÔå ÊÇÒå ÒäÈæÑÇä ˜ÇÑÑ ÏÑ ÊíãÇÑåÇí ãÎÊáÝ ÏÑ ÝÕá ÇÆíÒ ………………………………57
ÌÏæá4-4 ÇËÑ ÓØæÍ æíÊÇãíä C ÈÑ æÒä áÇÔå ÎÔ˜ ÒäÈæÑÇä ˜ÇÑÑ ÏÑ ÊíãÇÑåÇí ãÎÊáÝ ÏÑ ÝÕá ÇÆíÒ………………………….59
ÌÏæá 4-5 ÇËÑ ÓØæÍ æíÊÇãíä C ÈÑ ãíÒÇä ÌãÚíÊ (ÞÇÈ) ˜áäíåÇ ÏÑ ÒãÓÊÇ䝐ÐÑÇäí…………………………………………………………60
ÌÏæá 4-6 ãíÇäíä ÊÝÇæÊ æÒä ˜äÏæ (ÚÓá ãÕÑÝí)……………………………………………………………………………………………………. 61
ÌÏæá 4-7 ÇËÑ ÓØæÍ æíÊÇãíä C ÈÑ ãíÒÇä ÊÎãÐÇÑí ãá˜å ÏÑ ÝÕá ÈåÇÑ………………………………………………………………………..61
ÌÏæá 4-8 ÇËÑ ÓØæÍ æíÊÇãíä C ÈÑ ãíÒÇä ÌãÚíÊ(ÞÇÈ) ÏÑ ÝÕá ÈåÇÑ ………………………………………………………………………….. 63
ÌÏæá 4-9 ÇËÑ ÓØæÍ æíÊÇãíä C ÈÑ ãíÒÇä ÚÓá ÈÑÏÇÔÊí…………………………………………………………………………………………………65
Ô˜á 2-1 ãÏáí ÇÒ ãæá˜æá æíÊÇãíä C………………………………………………………………………………………………………………………….33
Ô˜á 3-1 ˜áäíåÇí ÒäÈæÑÚÓá…………………………………………………………………………………………………………………………………….46
Ô˜á 3-2 ÂãÇÏå ÓÇÒí ÔÑÈÊ æíÊÇãíäå……………………………………………………………………………………………………………………………49
Ô˜á 3-3 ØÑÒ ÞÑÇÑ ÑÝÊä ˜ÇÏÑ ÊÞÓíã ÔÏå Èå ãÑÈڝåÇí 5×5 ÓÇäÊí ãÊÑ ãÑÈÚ…………………………………………………………. 50
Ô˜á 3-4 ÇäÏÇÒå íÑí ãíÒÇä ÌãÚíÊ…………………………………………………………………………………………………………………………50
Ô˜á 3-5 äãæäå ÈÑÏÇÑí ÇÒ ÒäÈæÑÇä ˜ÇÑÑ ÌæÇä Èå ÕæÑÊ ÊÕÇÏÝí………………………………………………………………………………51
Ô˜á 3-6 ÔãÇÑÔ 50 äãæäå ˜ÇÑÑ ÌæÇä……………………………………………………………………………………………………………………..51

ÝÕá Çæá
ãÞÏãå
1-1 ÇåãíÊ ÒäÈæÑÚÓá
ÌåÇä åÓÊí ÊÌáíÇå ÂíÇÊ Çáåí ÇÓÊ æ ÒäÈæÑÚÓá ÈÇ ÝíÒíæáæŽí ÙÑíÝ æÌæÏí æ ÑÝÊÇÑ ÏÞíÞ ÎæÏ ÇäÓÇä ÑÇ Èå Óæí ÇËÈÇÊ æÍÏÇäíÊ ÞÏÑÊ ÑæÑϐÇÑ åÓÊí ÑÇåäãÇíí ã흘äÏ.
ÒäÈæÑÚÓá ãæÌæÏí ÇÓÊ ˜å Îíáí íÔ ÇÒ ÇäÓÇä ÏÑ Ñæí Òãíä Èå æÌæÏ ÂãÏå æ Òäϐí ÑÇ ÂÛÇÒ ˜ÑÏå ÇÓÊ æ ÏÑ åãå ˜ÊÇȝåÇí ÂÓãÇäí ãÇääÏ ÞÑÂä ˜Ñíã¡ ÇäÌíá¡ ÊæÑÇÊ æ äæÔÊååÇí ÞÏíãí íæäÇä æ ÇÝÓÇäååÇí ˜åä ÇÒ ÒäÈæÑ ÚÓá Èå ÚäæÇä í˜ ãæÌæÏ ãÝíÏ æãäÙã æ Ñ˜ÇÑ íÇÏ ÔÏå ÇÓÊ æ ÇÒ ãÍÕæáÇÊ ÊæáíÏí Âä Èå ÚäæÇä í˜ ãÇÏå ãÛÐí ãÝíÏ äÇã ÈÑÏå ÔÏå ÇÓÊ. Çæáíä ÇËÑ æÌæÏí ÇäÓÇä ÏÑ Ñæí Òãíä ˜å ÏÑ ˜ÇæԝåÇí Òãíä ÔäÇÓí Êǘäæä Èå ÏÓÊ ÂãÏå ãÊÚáÞ Èå 600 åÒÇÑ ÓÇá íÔ ÇÓÊ æ ÍÇá Âä˜å åãíä ˜ÇæԝåÇí Úáãí ÏÑ ÇÚãÇÞ Òãíä äÔÇä ãíÏåäÏ ˜å ÇÌÏÇÏ Çæáíå ÒäÈæÑÚÓá ˜å æÔÊÎæÇÑ ÈæÏåÇäÏ ÏÑ ÍÏæÏ 80 ãíáíæä ÓÇá íÔ ãíÒíÓÊå æ ãÔÛæá ÝÚÇáíÊ æ ÒÇÏ æ æáÏ ÈæÏå ÇÓÊ¡ ãäÊåÇ ÈÇ Çíä ÊÝÇæÊ ˜å ÏÑ Âä ÒãÇä ÝÇÞÏ í˜ Òäϐí ÇÌÊãÇÚí ÈæÏå æ ãËá Îíáí ÇÒ ÒäÈæÑåÇí ÛíÑÚÓáí ÇãÑæÒí Òäϐí ÇäÝÑÇÏí ÏÇÔÊå æ åÑ ÒäÈæÑ áÇäå ãÎÕæÕ Èå ÎæÏ ÑÇ ÓÇÎÊå æ ÏÑÂä Òäϐí ã흘ÑÏå ÇÓÊ (ÚÈÇÓí æ åã˜ÇÑÇä¡ 1389).
ÇãÑæÒå ÇÒ ÒäÈæÑ ÚÓá ÈÑÇí ÊæáíÏ ãÍÕæáÇÊí æä ÚÓá¡ ÑÏå á¡ ãæã¡ ÈÑå ãæã¡ ÒåÑ¡ Žáå ÑæíÇá (ÔÇå ÇäÈíä) ÇÓÊÝÇÏå ã흐ÑÏÏ. Çíä ãÍÕæáÇÊ ÚáÇæå ÈÑÇíä˜å Èå ÚäæÇä ãæÇÏ ÛÐÇíí æ ˜ã˜ ÛÐÇíí ÈÇ ÇÑÒÔ ãíÈÇÔÏ ÏÑ ÕäÇíÚ ÏíÑí ÇÒ Ìãáå ÏÇÑæÓÇÒí¡ ÂÑÇíÔí¡ ÈåÏÇÔÊí¡ ÔãÚÓÇÒí¡ ÞÇáÈÓÇÒí¡ ÑíÎÊåÑí¡ äÓÇÌí¡ æǘÓäÓÇÒí¡ ÞáãÒäí¡ ˜ÇÛÐÓÇÒí ãäÔÇÁ ÎÏãÇÊ ÇÑÒäÏå ÇíÓÊ. ÇÚÙã ÏÑÂãÏ ÒäÈæÑÏÇÑÇä ÇÒ ØÑíÞ ÝÑæÔ ÚÓá æ ãæã ãíÈÇÔÏ æáí ÈÑÎí ÇÒ ÒäÈæÑÏÇÑÇä åã ÈÇ ÊæáíÏ ãá˜å¡ ÒäÈæÑ Ç˜Êí æ ÓÇíÑ ãÍÕæáÇÊ ãИæÑ ˜ÓÈ ÏÑÂãÏ ãíäãÇíäÏ (äåÖÊí¡ 1387º ÓÇãÑæíá1¡ 2002).
1-2 ÇÑÒÔ ÇÞÊÕÇÏí æÇÌÊãÇÚí ÒäÈæÑ ÚÓá
˜ÔæÑ ÇíÑÇä ÏÑ ÓÇá 1391 ÈÇ ÏÇÔÊä ÍÏæÏ 6/5 ãíáíæä ˜áäí ãÏÑä æ Èæãí æ ÊæáíÏ 71000 Êä ÚÓá (ØÈÞ ÒÇÑÔÇÊ ãÚÇæäÊ ÇãæÑ ÏÇã æÒÇÑÊ ÌåÇÏ ˜ÔÇæÑÒí) ÏÑ ÌÇíÇå Ïæã ÎÇæÑãíÇäå ÈÚÏ ÇÒ Êјíå æ ÌÇíÇå Óæã ÈÚÏ ÇÒ íä æ åäÏæÓÊÇä ÏÑ ÞÇÑå ÂÓíÇ æ ÌÇíÇå íÇÒÏåã ÌåÇä ÑÇ ˜ÓÈ ˜ÑÏå ÇÓÊ.
ÑæÑÔ ÒäÈæÑÚÓá ÇÒ äÙÑ ÇíÌÇÏ ÇÔÊÛÇá ÊæÇäÓÊå 250000 äÝÑ ÑÇ Èå ØæÑ ãÓÊÞíã æ ÛíÑ ãÓÊÞíã ÏÑ Çíä ÕäÚÊ ãÔÛæá ȘÇÑ äãÇíÏ æ ÊÚÏÇÏ 170 ÊÚÇæäí ÑæÑÔ ÒäÈæÑ ÚÓá ÏÑ ˜ÔæÑ ¡ 41000 äÝÑ ÑæÑÔ ÏåäÏå ÒäÈæÑÚÓá ÑÇ ÏÑ ÞÇáÈ ÊÚÇæäíåÇí ÊæáíÏí ÓÇÒãÇä Ïåí äãÇíÏ (ØÈÞ ÒÇÑÔÇÊ ãÚÇæäÊ ÇãæÑ ÏÇã æÒÇÑÊ ÌåÇÏ ˜ÔÇæÑÒí). ÈÇ ÊæÌå Èå ÇØáÇÚÇÊ ÝæÞ ÇåãíÊ Çíä ÈÎÔ ÈÑÇí ÓÑãÇíåÐÇÑí¡ ŽæåÔ æ ÑÝÚ ãÚÖáÇÊ ˜å í˜í ÇÒ ÂäåÇ ÊÛÐíå ÒäÈæÑÚÓá ÇÓÊ Èå æÖæÍ ÑæÔä ãíÔæÏ.
1-3 ÊÛÐíå ÒäÈæÑÚÓá
ÊãÇã ãæÌæÏÇÊ ÒäÏå ÈÑÇí ÇÏÇãå ÍíÇÊ ÎæÏ Èå ãæÇÏ ãÛÐí äíÇÒãäÏäÏ¡ ÒäÈæÑÚÓá åã Èå ãÇääÏ ÊãÇã ÌÇäÏÇÑÇä ÈÑÇí ÝÚÇáíʝåÇí ÍíÇÊí æ ÑÔÏ æ äãæ Èå ÑæÊÆíä¡ ÑÈí¡ ˜ÑÈæåíÏÑÇÊ¡ ãæÇÏãÚÏäí¡ æíÊÇãíäåÇ æ ÂÈ ÇÍÊíÇÌ ÏÇÑÏ. ÏÑ ÒãÇäí ˜å íÇåÇä ÏÑ ØÈíÚÊ ÏÇÑÇí áåÇí ÒíÇÏí ãíÈÇÔäÏ ÒäÈæÑÚÓá äíÇÒåÇí ÛÐÇíí ÎæÏ ÑÇ ÇÒ áåÇ ÈÏÓÊ ãíÂæÑäÏ ˜å Çíä áåÇ ÏÇÑÇí ÔåÏ æ ÑÏå á ãíÈÇÔäÏ. ÇäÑŽí ãæÑÏ äíÇÒ ÒäÈæÑÚÓá ÚãÏÊÇ ÇÒ ÞäÏ ãæÌæÏ ÏÑ ÔåÏ á ÈÏÓÊ ãíÂíÏ. ÑæÊÆíä ãæÑÏ äíÇÒ ÒäÈæÑ åã ÇÒ ÑÏå ãæÌæÏ ÏÑ ØÈíÚÊ ÊÇãíä ãíÔæÏ ÚáÇæå ÈÑ ÊÇãíä ÑæÊÆíä ÊæÓØ ÑÏå¡ äíÇÒ Èå ÑÈí¡ ãæÇÏ ãÚÏäí æ æíÊÇãíäí åã ÇÒ ÑÏå ãÑÊÝÚ ãíÔæÏ. ÏÑ ÔåÏ á åã ãÞÏÇÑí ãæÇÏ ãÚÏäí æ æíÊÇãíäí æÌæÏ ÏÇÑÏ ˜å ã˜ãáí ÈÑÇí ˜ãÈæÏåÇí ÊÛÐíåÇí ãíÈÇÔÏ. ÂÈ åã ˜å ÇÒ ãäÇÈÚ ÝÑÇæÇä ãæÌæÏ ÏÑ ØÈíÚÊ ÊÇãíä ãíÔæÏ (ÇíÑÇäÏæÓÊ¡ 1375º åÑÈÑÊ2 æÔíãÇäæ˜í3¡ 1978).
1- 4 äíÇÒ ÛÐÇíí ÒäÈæÑ ÚÓá
ÑÏå á ãäÈÚ ãå㠁ÑæÊÆíä¡ ÑÈí¡ æíÊÇãíä¡ æ ãæÇÏ ãÚÏäí ÈÑÇí ÒäÈæÑåÇ ÇÓÊ æ ÒäÈæÑÇä ÚÓá ÇÒ Çíä ãæÇÏ ÈíÔÊÑ ÏÑ ÓÇÎÊãÇä ãÇåíååÇ¡ ÛÏÏ æ ÊÑÔÍÇÊ ÂäåÇ æ ÓÇíÑ ÈÇÝʝåÇ ÇÓÊÝÇÏå ã흘ääÏ (äåÖÊí¡1387º åÑÈÑÊ æÔíãÇäæ˜í¡ 1978º ÓÇãÑææíá¡ 2002). í˜ ÒäÈæÑ ÊÇÒå ãÊæáÏ ÔÏå 13 ÏÑÕÏ æ í˜ ÒäÈæÑ äÌ ÑæÒå 5/15 ÏÑÕÏ æÒä ÈÏäÔ ÑÇ ãæÇÏ ÑæÊÆíäí ÊÔ˜íá ãíÏåÏ (ÇÍãÏí¡ 1390).
í˜ ÒäÈæÑ ˜ÇÑÑ ÇÒ ÒãÇä ÊÝÑíÎ ÊÎã ÊÇ ÎÇÑÌ ÔÏä ÇÒ Óáæá¡ ÈÑÇí ÑÔÏ ÎæÏ Èå 21/3 ãíá흐Ñã äíÊÑæŽä äíÇÒ ÏÇÑÏ ˜å Çíä ãÞÏÇÑ äíÊÑæŽä ãÚÇÏá 140 ÊÇ 170 ãíá흐Ñ㠐ÑÏå ãíÈÇÔÏ (ÈÇÈÇíí¡ 1391º äåÖÊí¡1387º åÑÈÑÊ æÔíãÇäæ˜í¡ 1978). äíÇÒ ÑæÊÆíäí ÒäÈæÑåÇ ÏÑ ÔÑÇíØ ãÎÊáÝ ÝÑÞ ã흘äÏ. ãíÒÇä ÊÎãÐÇÑí æ ÑæÑÔ äæÒÇÏÇä¡ ÊæáíÏ æ ÈÑÏÇÔÊ ãÍÕæáÇÊ ãÎÊáÝ ÇÒ ˜áäí ÒäÈæÑÚÓá ãÇääÏ ãá˜å¡ Žá ÑæíÇá¡ ÒåÑ ¡ ÚÓá æ Èå ØæÑ ˜áí ÝÚÇáíʝåÇí ÑæÇÒí äíÇÒ ÑÇ ÈÇáÇ ãíÈÑÏ. ÑãÇ¡ ÓÑãÇ¡ ÈíãÇÑíåÇ æ ÇäáåÇ åã ÏÑ ÈÇáÇ ÈÑÏä äíÇÒ ÊÃËíÑ ÏÇÑäÏ (ÌæÇåÑí¡ 1374º äåÖÊí¡1387). ÊÛÐíå ˜áäíåÇí ÒäÈæÑÚÓá åãÑÇå ÈÇ Ô˜Ñ æ ÚÓá åÑÒ äãíÊæÇäÏ ãæÌÈ ÑÔÏ æ äãæ æ ÊÞæíÊ ˜Çãá ÌãÚíʝåÇ ÈÇÔÏ æ ˜áäíåÇ ÈÇ ãÕÑÝ ÂäåÇ ÊäåÇ ãÞÏÇÑí ÑÔÏ ˜ÑÏå æ ÂäÇå ãÊæÞÝ ãíÔæäÏ æ ÇÒ Çíä Èå ÈÚÏ åÑ ãÞÏÇÑ ÚÓá íÇ Ô˜Ñ ÏÑ ÇÎÊíÇÑÔÇä ÞÑÇÑ íÑÏ ÂäåÇ ÔÑæÚ Èå ÐÎíÑå Âä ÏÑ ÏÇÎá ÍÌÑååÇ ã흘ääÏ æ ÑÔÏí ÇÒ ÎæÏ äÔÇä äãíÏåäÏ (ÓÇãÑææíá¡ 2000).
åãäíä ÈÇÚË ÇÎÊáÇáÇÊí ÏÑ ÑÔÏ æ äãæ ÛÏÏ ÈÇáÇ ÍáÞí¡ ÛÏÏ ãæãí æ ÒåÑí ÇíÌÇÏ ãíÔæÏ æ Øæá ÚãÑ ÂäåÇ ˜ã ãíÔæÏ æ ÑæÑÔ äæÒÇÏ ˜ÇåÔ ãííÇÈÏ. ÏÑ Çíä ãæÇÞÚ ÇÑ ãÞÏÇÑí ãæÇÏ ÑæÊÆíäí (ã˜ãá ÑÏå íÇ ÌÇäÔíä ÑÏå) ÏÑ ÇÎÊíÇÑ ÒäÈæÑåÇ ÐÇÔÊå ÔæÏ ÔÑæÚ Èå ÑÔÏ ãíäãÇíäÏ æ ÌãÚíÊåÇíÔÇä Èå ÊÏÑíÌ ÇÝÒÇíÔ íÏÇ ã흘äÏ (ÇíÑÇäÏæÓÊ¡ 1375º˜ÑíáÔíã4¡ 2005º ãÇÊíáÇ 5æ ÇæÊíÓ6¡ 2006). ˜ãÈæÏ ÑÏå á æ ãæÇÏ ÑæÊÆíäí ãäÌÑ Èå ˜ÇåÔ ÑæÑÔ äæÒÇÏ¡ ÑÔÏ ÛíÑ ØÈíÚí¡ ˜ÇåÔ Øæá ÚãÑ ÏÑ ˜ÇѐÑÇä ÈÇáÛ æ äåÇíÊÇð ˜ÇåÔ ÏÑ ÊæáíÏ ÚÓá ã흐ÑÏÏ (ÇíÑÇäÏæÓÊ¡ 1375º ÇáÞÑäí7¡ 2006º ãÇäíä 8æ åã˜ÇÑÇä¡ 2007º ÓÇãÑææíá¡ 2000).
ÏÑ ãäØÞååÇíí ˜å ÇÒ ÇæÇÓØ Çáí ÇæÇÎÑ ÊÇÈÓÊÇä ˜ÇÑ ÔåÏ æ ÑÏå ÂæÑÏä ÒäÈæÑåÇ Èå ÊÏÑíÌ ˜ÇåÔ íÏÇ ˜ÑÏå æ ÔåÏ æ ÑÏå æ íÇ Èå ÚÈÇÑÊ ÏíÑ áåÇí ÔåÏÒÇ æ ÑÏå ÏÇÑ ÏÑ ØÈíÚÊ ˜ãíÇÈ æ ÍÊí äÇíÇÈ ãíÔæÏ¡ ãÓÊÞíãÇ ÈÑ Ñæí Úãá˜ÑÏ ãá˜å ÇËÑ ãäÝí ã흐ÐÇÑÏ æ æí ÑÇ æÇÏÇÑ ã흘äÏ ˜å ÇÒ ÝÚÇáíÊ ÊÎãÐÇÑí ÎæÏ ÑæÒ Èå ÑæÒ È˜ÇåÏ. ÊÚÏÇÏ ÊÎãí ˜å ÊæÓØ ãá˜å ÏÑ ÑæÒ ÐÇÔÊå ãíÔæÏ¡ ÚáÇæå ÈÑ Øæá ÑæÒ Èå ãÞÏÇÑ ÔåÏ æ Èå ÎÕæÕ ÑÏåÇí ˜å ÊæÓØ ÒäÈæÑåÇ ÑæÒÇäå æÇÑÏ ˜äÏæ ãíÔæÏ¡ åãíÔå æ ÏÑ ÊãÇã Øæá ÓÇá ÑÇÈØå ãÓÊÞíã ÏÇÑÏ (åíÏǘ9¡ 1970º ÍÓíä¡ 1979).
ÈÇ ÑÝÚ Èå ãæÞÚ ÇÍÊíÇÌÇÊ ÑæÊÆíäí æ ÑÈí ˜áäíåÇí ÒäÈæÑÚÓá¡ ÛÏÏ ÈÇáÇ ÍáÞí æ ÛÏÏ ãæãí æ ÛÏÏ ÒåÑÓÇÒ ÒäÈæÑÇä ˜ÇÑÑ ÝÚÇá ãíÔæÏ æ ÛÐÇí áÇÒã ÈÑÇí ÑÔÏ æ äãæ äæÒÇÏÇä ÑÇ Êåíå ãíäãÇíäÏ æ ÏÑ äÊíÌå ÓÈÈ ÊÎ㝐ÐÇÑí ÈíÔÊÑ ãá˜å ÑÏíÏå æ ÌãÚíÊ Èå ØæÑ ÊÏÑíÌí æáí Èå ÓÑÚÊ ÇÝÒÇíÔ ãííÇÈÏ. ÈÏíåí ÇÓÊ ˜å ˜áäíåÇí ÑÌãÚíÊ æ Þæí ˜ãÊÑ ãæÑÏ Íãáå ÂÝÇÊ æ ÚæÇãá ÈíãÇÑíÒÇ ÞÑÇÑ ÑÝÊå æ ÒãÓÊÇäåÇí ÓÑÏ æ ØæáÇäí ÑÇ Èå ÑÇÍÊí ÔÊ ÓÑ ÎæÇåäÏ ÐÇÔÊ. ÌãÚíʝåÇí Þæí äÞÔ ãåãí ÏÑ ÇäÌÇã Úãá ÑÏå ÇÝÔÇäí ÏÇÔÊå æ ÓÑÇäÌÇã ÈÇÒÏå ÈåÊÑí ÏÑ ÊæáíÏ ÚÓá æ ÓÇíÑ ÝÑÂæÑÏååÇí ˜äÏæ äÔÇä ãíÏåäÏ (ÇíÑÇäÏæÓÊ¡ 1375º äåÖÊí¡ 1387).
1- 5 ÇåãíÊ æíÊÇãíäåÇ ÏÑ ÒäÈæÑ ÚÓá
æíÊÇãíäåÇ ãÈÍË ãåãí ÑÇ ÏÑ ÊÛÐíå ÒäÈæÑÚÓá ÊÔ˜íá ãíÏåäÏ æ ÈÑÇí ÑÔÏ æ äãæ ØÈíÚí äæÒÇÏÇä ÇåãíÊ ÇÓÇÓí ÏÇÑäÏ. ÒäÈæÑÚÓá ãÇääÏ ÊãÇã ÌÇäæÑÇä ÏíÑ Èå æíÊÇãíäåÇ äíÇÒ ÏÇÑÏ ˜å ÈÇ ÓÇíÑ ãæÇÏ ãÛÐí Èå æíŽå ÑæÊÆíäåÇ ÏÑ ÊÚÇÏá ãØáæÈ ÈÇÔäÏ. ÚÏã æÌæÏ Çíä ãæÇÏ ÏÑ ÛÐÇ ãäÌÑ Èå ÈÑæÒ ÇäæÇÚ äÇÑÓÇÆíåÇ æ ÈíãÇÑíåÇ ãíÔæÏ æ ÈíÔÊÑ ˜æÂäÒíãåÇ ÏÇÑÇí í˜ æíÊÇãíä Èå ÚäæÇä ÞÓãÊí ÇÒ ÓÇÎÊãÇä ÎæÏ åÓÊääÏ ˜å ÈÏæä Ô˜ ãÓÆæá ÇíÌÇÏ äÞÔí ÖÑæÑí ÈÑÇí æíÊÇãíäåÇ ãíÈÇÔäÏ (íÇäí¡ 1377º ÌæÇåÑí¡ 1388º æÑãÇ10¡ 1982º åÑÈÑÊ¡ 1985).

ÝÕá Ïæã
ÈÑÑÓí ãäÇÈÚ
2-1 ÊÇÑí΍å ÊÛÐíå ʘãíáí
ÇÒ ÓÇáåÇ íÔ ÇäÓÇä ÈÑÇí ÊÛÐíå ˜áäíåÇí ÒäÈæÑÚÓá ÇÒ ãæÇÏ ãÎÊáÝí ÇÓÊÝÇÏå ˜ÑÏå ÇÓÊ. ÏÑ ÐÔÊå ÑæÑÔ ÏåäϐÇä ÒäÈæÑÚÓá ÈÇ ãÎáæØ ˜ÑÏä æÏÑ ÞäÏ ÈÇ ÚÓá ÎãíÑ ÔÑíäí ˜å Èå ÕæÑÊ ÎÇáÕ ÇÒ ˜ÑÈæåíÏÑÇÊ ÊÔ˜íá ÔÏå ÈæÏ ÑÇ ÇÓÊÝÇÏå ã흘ÑÏäÏ. ãÏÊí ÈÚÏ ÇÒ ÎãíÑ ÔíÑíäí ˜å ÍÇæí ÑæÊÆíä åã ÈæÏ ÇÓÊÝÇÏå äãæÏäÏ. ÓÇãæÆá11(1655)¡ ÇÒ ÂÑÏ ÎÔ˜ áæÈíÇ æ äÇä ˜ÇãáÇð ÈÑÔÊå ÔÏå Èå ÚäæÇä ÛÐÇí ÒãÓÊÇäí ÈÇ åÒíäå ˜ã ÇÓÊÝÇÏå ˜ÑÏ. ÊÎã ãÑÛ ÇÒ ÓÇá 1869 æ ÂÑÏ æ ÂÈ äÈÇÊ ÇÒ ÓÇá 1877 ÈÑÇí ÊÛÐíå ÒäÈæÑåÇ ÇÓÊÝÇÏå ÔÏ. ÏÑ ÇíÑáäÏ ÌæåäÒ ãåÑíä ˜áäíåÇí ÒäÈæÑÚÓá ÎæÏ ÑÇ ÈÇ ÝÑÂæÑÏååÇí ÌÇäÈí ÕäÇíÚ áÈäí ÊÛÐíå ã흘ÑÏ¡ ˜å ÑæÔí äæ ÏÑ Âä ÒãÇä ÈæÏ. ÏÑ ÓÇá 1888 ÏÑ ÂãÑí˜Ç ÇÒ Ô˜Ñ¡ ÔíÑ¡ ÊÎã ãÑÛ ÊÇÒå¡ ÂÑÏ ÇæÏÇÑ¡ ä㘠æ ÂÑÏ ÇÓÊÎæÇä ãÎáæØí Êåíå ãíÔÏ æ ÏÑ ÊÛÐíå ˜áäíåÇí ÒäÈæÑÚÓá ÇÒ Âä ÇÓÊÝÇÏå ãíÔÏ. ÏÑ ÓÇá 1900 ÑæÑÔ ÏåäϐÇä ÒäÈæÑÚÓá ÇÑæÇíí ÇÒ ãÎáæØ Ô˜Ñ ¡ÂÑÏ äÎæÏ æ ÓÝíÏå ÊÎã ãÑÛ ÈÑÇí ÊÍÑí˜ ãá˜å Èå ÊÎãÐÇÑí ÏÑ ÝÕá ÈåÇÑ ÇÓÊÝÇÏå ã흘ÑÏäÏ. ÇÒ ÓÇá 1934 ÏÑÂãÑí˜Ç ÑæÑÔ ÏåäϐÇä ÒäÈæÑ ÚÓá æ ãÊÎÕíÕä ÏÑíÇÝÊäÏ ˜å ÏæÑå ÊæáíÏ æ ÑæÑÔ äæÒÇÏ ÊÇÈÚí ÇÒ ãÞÏÇÑ æÑæÏí ÑÏå (ÑæÊÆíä) ÏÑ ÝÕá ÌãÚ ÂæÑí ÊæÓØ ÒäÈæÑåÇ Èå ÏÇÎá ˜áäí ÒäÈæÑ ÚÓá ãíÈÇÔÏ. ÇÒ Çíä ÒãÇä Èå ÈÚÏ ãÊÎÕÕíä ÝÚÇáíÊ ÎæÏ ÑÇ ÈÑÇí íÏÇ ˜ÑÏä ÌÇäÔíäí ãäÇÓÈ ÈÑÇí ÑÏå á ÌåÊ ÇÓÊÝÇÏå ÏÑ ÒãÇä ˜ãÈæÏ ÑÏå á ÂÛÇÒ äãæÏå æ ÊÍÞíÞÇÊ ÇíåÇí ÎæÏ ÑÇ ÔÑæÚ äãæÏäÏ (ÇÓãíÊ12¡ 1995).
ÇãÑæÒå ÇÓÊÝÇÏå ÇÒ ÌíÑååÇí ãÕäæÚí ÈÑÇí åÏݝåÇí Úáãí æ ÊæáíÏ ÇÞÊÕÇÏí ÏÑ ÍÔÑÇÊ ÑÇíÌ ÇÓÊ. ˜ÇÑÇíí æ ÈÇÒÏå¡ åÖã¡ ÌÐÈ¡ ÖÑíÈ ÊÈÏíá ÛÐÇíí æ ÓÇíÑ ÕÝÇÊ ÇÒ Ìãáå ãæÇÑÏí åÓÊäÏ ˜å ÈÑÇí ÇÑÒíÇÈí ÌíÑååÇ Èå ˜ÇÑ ãíÑæäÏ. ÒäÈæÑ ÚÓá æ ˜Ñã ÇÈÑíÔã ÇÒ ÍÔÑÇÊí åÓÊäÏ ˜å Èå Ïáíá ÇÞÊÕÇÏí ÈæÏä¡ ÊÛÐíå ʘãíáí (ãÕäæÚí) ÏÑÂä åÇ ãæÑÏ ÊæÌå ÇÓÊ (ÈÇÞÑí¡ 1384º ÏæÆá13¡ 1977).
åãÇä ØæÑí ˜å ÝÊå ÔÏ ÒäÈæÑÇä ÚÓá ÈÑÇí ÊÇãíä äíÇÒåÇí ÊÛÐíåÇí ÎæÏ Èå áåÇí íÇåÇä æÇÈÓÊåÇäÏ æ ÏÑ ÕæÑÊí˜å á ãæÌæÏ äÈÇÔÏ íÇ ˜ã ÈÇÔÏ ÈÇ ˜ãÈæÏ ãæÇÏãÛÐí æ ÓæÁ ÊÛÐíå ãæÇÌå ãíÔæäÏ. ÈäÇÈÑÇíä ÏÑ ÝÕæá ÓÑÏ æ ÒãÇäåÇíí ˜å ÎÔ˜í Èå ÓÑÇÛ ØÈíÚÊ ãíÂíÏ æ ÈÇÚË ˜ãÈæÏ á ÏÑ ØÈíÚÊ ãíÔæÏ äíÇÒ Èå ÊÛÐíå ʘãíáí íÇ ˜ã˜í ÏÇÑäÏ ÊÇ ÈÊæÇääÏ ÎæÏ ÑÇ ÇÒ ÕÏãÇÊ æ ÊáÝÇÊ ÍÝÙ ˜ääÏ æ ÌãÚíÊ ÎæÏ ÑÇ ÈÑÇí ÝÕá ãÓÇÚÏ ÓÇá ÌåÊ ÑÔÏ æäãæ ÂãÇÏå ˜ääÏ æ ãÍÕæáÇÊ ãÎÊáÝ æãäÇÓÈí ÇÒÂä åÇ Èå ÏÓÊ ÂíÏ (ÌæÇåÑí¡ 1374º ÇÍãÏí¡ 1390º åíÏǘ¡ 1965). ÈÑÇí ÊæáíÏ ãÍÕæáÇÊí äÙíÑ ÚÓá¡ ÑÏå¡ Èå ãÕäæÚí¡ ÒäÈæÑ Ç˜Êí¡ ãá˜å æ Žáå ÑæíÇá äíÇÒ Èå ÊÛÐíå ʘãíáí ãíÈÇÔÏ æåãäíä ÏÑ ÒãÇäåÇíí ˜å ÑÏå ÈÇ ˜íÝíÊ ãäÇÓÈ ÏÑ ÏÓÊÑÓ ˜áäíåÇ äÈÇÔÏ äíÒ ÛÐÇí ˜ã˜í áÇÒã ÏÇÑäÏ.
2-2 ÊÛÐíå ÏÑ ÇäæÇÚ ÒäÈæÑÇä ÏÇÎá ˜áäí
ÊÛÐíå ÒäÈæÑÚÓá ÔÇãá ˜áíå ÝÚÇáíʝåÇíí ÇÓÊ ˜å Èå ãæÌÈ Âä í˜ ãæÌæÏ ÒäÏå ÈÇ ÎæÑÏä ãæÇÏ ÛÐÇíí ãÎÊáÝ ÔÇãá ÑæÊÆíäåÇ¡ ÞäÏåÇ¡ ÑÈíåÇ¡ ãæÇÏ ãÚÏäí¡ ÂÈ æ ÇäÌÇã æǘäԝåÇí ãÎÊáÝ Èå ÇäÑŽí ÊæáíÏ ã흘äÏ æ ÏÑ ÇÚãÇá ÍíÇÊí ÎæÏ Èå ˜ÇÑ ãíÈÑÏ æ íÇ ÂäåÇ ÑÇ ÈÑÇí ÓÇÎÊä ÈÇÝʝåÇ æ ÇÌÒÇÁ ÈÏä ÎæÏ ÇÓÊÝÇÏå ã흘äÏ ÏÑ Çíä ÑÇÈØå ÒäÈæÑÚÓá ÈÇ ãæÌæÏÇÊ ÏíÑ ÊÝÇæÊ ÒíÇÏí äÏÇÑÏ. ÇäÑŽí ãæÑÏ äíÇÒ ÚãÏÊÇð ÇÒ ÞäÏåÇ æ ÔåÏ æ äíÇÒ ÑæÊÆíäí ÇÒ ÎæÑÏä ÑÏå ÊÇãíä ãíÔæÏ. ÏÑ ÑÏå á ÚáÇæå ÈÑ ÑæÊÆíä ãÞÇÏíÑ ÞÇÈá ÊæÌåí ÑÈí¡ ãæÇÏ ãÚÏäí æ æíÊÇãíäí äíÒ æÌæÏ ÏÇÑÏ ˜å äíÇÒ ÛÐÇíí ÒäÈæÑåÇ ÑÇ ÈÑÂæÑÏå ãíÓÇÒÏ (íÇäí¡ 1377º åÑÈÑÊ¡ 1978º ÓÇãÑææíá¡ 2002).
˜áäíåÇí ÒäÈæÑÚÓáí ˜å ÈÇ ã˜ãá ÑÏå æ íÇ ÌÇäÔíä ÑÏå ÊÛÐíå ãíÔæäÏ ÏÑ ÝÕá ÈåÇÑ ÑæÑÔ äæÒÇÏÇä ÑÇ ÒæÏÊÑ ÇÒ ÓÇíÑ ˜áäíåÇ ÔÑæÚ ã흘ääÏ æ ˜ÇѐÑÇä ÈíÔÊÑí ÏÑ ÝÕá ÇÝÒÇíÔ ÌãÚíÊ ÑæÑÔ ãíÏåäÏ (ãÇÊíáÇ æ ÇæÊíÓ¡ 2006).
2-2-1 ÊÛÐíå ÒäÈæÑÇä ˜ÇѐÑ
ÑæÊÆíä ÇÒ ÚæÇãá ãåãí ÇÓÊ ˜å ÈÇ Øæá ÚãÑ ÒäÈæÑåÇí ãÊæáÏ ÔÏå ÑÇÈØå ÏÇÑÏ¡ åÑ å ÑæÊÆíä ÈÏä ÈÇáÇÊÑ ÑæÏ Èå åãÇä ãíÒÇä Øæá ÚãÑ ÒäÈæÑåÇ ÈíÔÊÑ ãíÔæÏ (ÓÇãÑææíá¡ 2000). ãØÇáÚÇÊ ÓÊÑÏå ÏÑ Òãíäå ÊÛÐíå ÒäÈæÑåÇí ÈÇáÛ äÔÇä ãíÏåÏ ˜å ÒäÈæÑåÇí ÈÇáÛ ÊÇ ãÏʝåÇ ãíÊæÇääÏ ÈÇ ÊÛÐíå ÇÒ ˜ÑÈæåíÏÑÇʝåÇ ÒäÏå ÈãÇääÏ æáí åäÇã ÊÛÐíå ÇÒ ÑÏå¡ ÚãÑ ÂäåÇ ØæáÇäí ãíÔæÏ (ÇáÞÑäí¡ 2006º ãÇäí䐡 2007º ÇÓãíÊ¡ 1995). ʘãíá ÔÏä ÚÖáÇÊ ÑæÇÒ¡ ÊæÓÚå ÛÏÏ ÔíÑí¡ ÊæÓÚå ÊÎãÏÇä æ ÝÚÇáíÊ ãÊÇÈæáí˜í ÒäÈæÑåÇí ÌæÇä ÇÑÊÈÇØ ãÓÊÞíã ÈÇ ãíÒÇä ÑæÊÆíä ÑÏå æ ÌíÑå ÛÐÇíí ÏÇÑÏ (ÇáÞÑäí¡ 2006º åææÑ14¡ 2006º ÑäÇá15¡ 2000).
ÒãÇäí ˜å ÒäÈæÑÇä ÚÓá ÇÒ ÍÌÑååÇí ÎæÏ ÎÇÑÌ ãíÔæäÏ¡ ÇÚÖÇÁ ÏÇÎáí ÈÏä ÔÑæÚ Èå ÑÔÏ ã흘ääÏ æ ÑÔÏ ÛÏÏ ÔíÑí ÂäåÇ ÈÇ ÊÛÐíå ÇÒ ÏÇäå ÑÏå ÂÛÇÒ ã흐ÑÏÏ. ÏÑ í˜ ˜áäí ÒäÈæÑÚÓá ãÚãæáí ÊÛÐíå ÇÒ ÏÇäå ÑÏå ãÚãæáÇð ÏæÓÇÚÊ ÈÚÏ ÇÒ ãÊæáÏ ÔÏä ÒäÈæÑÇä ˜Çãá ÇÒ ÓáæáåÇ ÔÑæÚ ãíÔæÏ (ÓÇãÑææíá¡ 2000). ÒãÇäí ˜å ÒäÈæÑ Èå Óä 8 ÊÇ 10 ÑæҐí ÑÓíÏ ãÕÑÝ ÑÏå ˜ÇåÔ ãííÇÈÏ Çíä ÍÇáÊ ÑÇ ãíÊæÇä ÇÒ ØÑíÞ ˜ã ÔÏä æÒä æ ãÞÏÇÑ ÇÒÊ ÏÓʐÇå æÇÑÔ ÂäåÇ ÊÚííä ˜ÑÏ (åíÏǘ¡ 1970).
ÏÑ ÔÑÇíØí ˜å ãÌÈæÑ Èå ÊæáíÏ ãíÒÇä ÒíÇÏí äæÒÇÏ åÓÊäÏ ãÞÏÇÑ ãÕÑÝ ÛÐÇí ÑæÊÆíä ÏÇÑ ÈÑÇí ãÏÊ ØæáÇäíÊÑí ÏÑ ˜áäí ÇÏÇãå ãííÇÈÏ (åíÏǘ¡ 1970º ÍÓíä16¡ 1979º ÓÇãÑææíá¡ 2000). ÒäÈæÑåÇí ˜ÇÑÑ Öãä ãÕÑÝ ÎæÏÔÇä¡ áÇÑæåÇí ÌæÇä¡ ÒäÈæÑåÇí äÑ æ ãá˜å ÑÇ äíÒ ÊÛÐíå ã흘ääÏ (åíÏǘ¡ 1970). í˜ ÒäÈæÑ ˜ÇÑÑ Èå ØæÑ ãÊæÓØ Èå 4/3 ÊÇ 3/4 ãíá흐Ñ㠐ÑÏå ÏÑ åÑ ÑæÒ ÏÑ ÒãÇä ÑÓÊÇÑí äíÇÒ ÏÇÑÏ (˜ÑíáÔíã¡ 2005).
2-2-2 ÊÛÐíå äÑåÇ
Èå ÒäÈæÑÇä äÑ ÌæÇä ÊјíÈí ÇÒ ÚÓá æ ÏÇäå ÑÏå æ ÊÑÔÍ ÛÏÏ ÔíÑí ÊæÓØ ˜ÇѐÑåÇ ÎæÑÇäÏå ãíÔæÏ. ÏÑ ÇÑåÇí ÇÒ ÇæÞÇÊ¡ ÊÛÐíå äÑåÇ ÇÒ ãÚÏå ÒäÈæÑÇä ÊÛÐíå ˜ääÏå ÈÏÓÊ ãíÂíÏ. Çíä ÑæÔ ÊÛÐíå ÏÑ ÒãÇäí ÇÊÝÇÞ ãíÇÝÊÏ ˜å ÒäÈæÑÇä äÑ ÇÒ ÚÓá ÊÛÐíå ã흘ääÏ æ Çåí ÊæÓØ ˜ÇѐÑåÇ ÊÛÐíå ãíÔæäÏ. ÛÐÇí äÑåÇí ÑæÇÒí (12 ÊÇ 26 ÑæҐí) ÔÇãá ÚÓá ÇÓÊ ˜å ÇÒ ÍÌÑÇÊ ÈÏÓÊ ãíÂæÑäÏ Çíäæäå äÑåÇ ˜ãÊÑ ÇÒ ˜ÇѐÑÇä ÚÓá ÏÑíÇÝÊ ã흘ääÏ (˜ÑíáÔíã¡ 2005).
ÑÔÏ äÑåÇ Èå ÕæÑÊ ÔãíÑ ÈÚÏ ÇÒ ÊæáÏ ÂäåÇ ÇÊÝÇÞ ãíÇÝÊÏ¡ 28 ÏÑÕÏ ÇÝÒÇíÔ ÏÑ æÒä ÎÔ˜ ÂäåÇ æ ÏÑ Óä åÇÑ ÑæҐí 38 ÊÇ 62 ÏÑÕÏ ÇÝÒÇíÔ ÏÑ ãÞÏÇÑ ÇÒÊ ÈÏä ÒäÈæÑÇä äÑ ÇÊÝÇÞ ãíÇÝÊÏ ÏÑ æÒä ÎÔ˜ ÞÝÓå Óíäå äÑåÇí 9 ÑæÒå ÈíÔ ÇÒ 53 ÏÑÕÏ æ ÏÑãÞÏÇÑ ÇÒÊ Âä 57 ÏÑÕÏ ÇÝÒÇíÔ ÕæÑÊ ã흐íÑÏ (åíÏǘ¡ 1970).
2-2-3 ÊÛÐíå ãá˜å
ÛÐÇí ÏÑ æÇÞÚ ÊæÓØ ÒäÈæÑÇä ˜ÇÑÑ ÊÇãíä ãíÔæÏ¡ ˜å ÏÑ æÇÞÚ ÇÒ ÊÑÔÍÇÊ ÛÏÏ ÔíÑí æ ÂÑæÇÑåÇí ÒäÈæÑåÇí ˜ÇÑÑ ˜å ÏÑ ÊãÇã Øæá ÚãÑ ÇÒ Çíä ÊÑÔÍÇÊ ÇÓÊÝÇÏå ã흘äÏ. ÊÌÒíå ˜ÑæãÇÊæÑÇÝí ãÚÏå æ ÍÝÑå Ô˜ãí ÏÑ ãá˜ååÇíí ˜å ÒãÓÊÇä ÐÑÇäÏå ÇäÏ æÌæÏ 17 ÇÓíÏ Âãíäå æ ÊäåÇ ãÞÇÏíÑ äǍíÒí áæÒ æ ÝÑæ˜ÊæÒ ÑÇ äÔÇä ÏÇÏåÇäÏ. ãá˜ååÇíí ˜å Èå ÕæÑÊ ÌÏÇ æ ÈÏæä ˜ÇÑÑ ÏÑ ÞÝÓ äåÏÇÑí ÔÏäÏ¡ ÊæÇäÓÊäÏ ÎæÏÔÇä ÇÒ ˜í˜ ÚÓá æ Ô˜Ñ æ ÂÈ ÊÛÐíå ˜ääÏ æ ÈíÔÊÑ ÇÒ 14 ÑæÒ ÒäÏå ÈãÇääÏ¡ ÈÑÎí ÇÒ Çíä ãá˜ååÇ ÊÇ 48 ÑæÒ Èå ÊÛÐíå ÎæÏÔÇä ÇÏÇãå ÏÇÏäÏ (åíÏǘ¡ 1970). ãá˜ååÇ åã ÈÚÏ ÇÒ Èå ÏäíÇ ÂãÏä Èå ÑÔÏ ÎæÏÔÇä ÇÏÇãå ãíÏåäÏ. ÈÇáÇÊÑíä ÇÝÒÇíÔ ÏÑ æÒä ÎÔ˜ ÞÝÓå Óíäå (47 ÏÑÕÏ) æ ãÞÏÇÑ ÇÒÊ Âä (52 ÏÑÕÏ) ÏÑ ãá˜ååÇí Ïæ ÓÇáå ÇÊÝÇÞ ãíÇÝÊÏ (åíÏǘ¡ 1970).
2-2-4 ÊÛÐíå áÇÑæåÇ
˜ÑíáÔíã æ åã˜ÇÑÇä (2005) ¡ ÒÇÑÔ ˜ÑÏäÏ ˜å í˜ áÇÑæ˜ÇÑÑ ÈÑÇí ÑÔÏ ÎæÏ ÊÇ ÈáæÛ Èå 25 ÊÇ 5/37 ãíá흐Ñ㠁ÑæÊÆíä (125 ÊÇ 5/187 ãíá흐Ñ㠐ÑÏå) äíÇÒ ÏÇÑÏ.
ãíÒÇä ÛÐÇí ãæÑÏ äíÇÒ áÇÑæåÇ äÓÈÊ Èå Óä ÂäåÇ ÊÛííÑ ã흘äÏ¡ áÇÑæåÇí ÈÇ Óä ÈÇáÇÊÑ ÛÐÇí ÈíÔÊÑ æ áÇÑæåÇí ÌæÇä ÊÑ ÛÐÇí ˜ãÊÑí äíÇÒ ÏÇÑäÏ ( ÈÑæÏӍ äíÏÑ17¡ 2010º ˜ÑíáÔíã¡ 2005º åíÏǘ¡ 1970).
ÏæÑå ÑÔÏ æ äãæ áÇÑæåÇí äÑ ÈíÔÊÑ ÇÓÊ æ ÏÑ Çíä ÏæÑå ÂäåÇ ÛÐÇí ÈíÔÊÑí äÓÈÊ Èå áÇÑæåÇí ˜ÇÑÑ ÏÑíÇÝÊ ã흘ääÏ (åíÏǘ¡ 1970º ÍÓíä¡1979 ).
2-3 ÊÛÐíå ʘãíáí
ÊÛÐíå ʘãíáí ÏÑ ˜áäíåÇí ÒäÈæÑ ÚÓá ãÚãæáÇ Èå Ïæ ÑæÔ ÊÛÐíå ÈÇ ãæÇÏ ÞäÏí æ ÊÛÐíå ÈÇ ãæÇÏ ÑæÊÆíäí ãæÑÏ ÊæÌå ÞÑÇÑ ã흐íÑÏ. ǐэå ãã˜ä ÇÓÊ ÏÑ ÊÛÐíå ÈÇ ãæÇÏ ÑæÊÆíäí äíÒ ÈÎÔí ÇÒÌíÑå ÇÒ ãæÇÏ ÞäÏí ÊÔ˜íá ÔÏå ÈÇÔÏ.
2-3-1 ÊÛÐíå ÈÇ ãæÇÏ ÞäÏí
ÒäÈæÑ ÚÓá Èå ØæÑ ãÚãæá ÇäÑŽí ãæÑÏ äíÇÒ ÎæÏ ÑÇ ÇÒ ãæÇÏ ÞäÏí Èå ÏÓÊ ãíÂæÑÏ ˜å ÏÑ ÇäÌÇã ÝÚÇáíʝåÇíí äÙíÑ ÑÇ ÏÑ ãÒÑÚå¡ ÑÇå ÑÝÊä æ ÓÇíÑ ÝÚÇáíʝåÇí ÍјÊí æ ÍíÇÊí æ Úáí ÇáÎÕæÕ Ñã ˜ÑÏä ˜áäí ãæÑÏ äíÇÒ ÇÓÊ (ÚÈÇÏí¡ 1369). ÒäÈæÑ ÚÓá ǘËÑ ÞäÏåÇí ÔíÑíä æ ÊÇ ÍÏí äÔÇÓÊå ÑÇ åÖã ã흘äÏ. ÈåÊÑíä ãÇÏå ÞäÏí ÓǘÇÑÒÎÇáÕ íÇ Ô˜Ñ ÓÝíÏ ÇÓÊ¡ ÓÇíÑ ãæÇÏ æ ÝÑÂæÑÏååÇí ÊÕÝíå äÔÏå ÞäÏí Èå Ïáíá ÏÇÑÇ ÈæÏä ãæÇÏ Óãí æ ãÔ˜á ÂÝÑíä ÏÇÑäÏ. ÇÓÊÝÇÏå ÇÒ Ô˜Ñ Èå ÍÏæÏ í˜ÕÏ ÓÇá íÔ ÈÑ ã흐ÑÏÏ æ ÒäÈæÑåÇ Èå ÊÛÐíå ʘãíáí ÈÇ ãæÇÏ ÞäÏí ÚÇÏÊ ÏÇÑäÏ æ ÏÑ Ç˜ËÑ ãæÇÞÚ ÇÒ ÓÇá åã ÈÇ ÇÔÊíÇÞ ÒíÇÏ ÔÑÈÊ Ô˜Ñ ÑÇ ãÕÑÝ ã흘ääÏ (íÇäí¡ 1377º ˜ÑíáÔíã¡ 2002).
áæ˜Ò ÏÑ Îæä ÒäÈæÑ ËÇÈÊ äíÓÊ æ ÏÑ ÒãÇäí ˜å ÊÛÐíå ÔÏíÏÇð ÈÇáÇ ãíÑæÏ ÞäÏ ÇÕáí ãæÌæÏ ÏÑ åãæáäÝ ÒäÈæÑ ÚÓá ÊÑåÇáæÒ ÇÓÊ æáí áæ˜Ò æ ÓÇíÑ ÞäÏåÇ åã æÌæÏ ÏÇÑäÏ æ ÒäÈæÑåÇ ÇÒ ÊÚÏÇÏí ÇÒ ãæÇÏ ÞäÏí ÏíÑ äíÒ ãíÊæÇääÏ ÇÓÊÝÇÏå äãÇíäÏ (ÈáÇÊ18¡ 2001). ãæÇÏ ÞäÏí ãæÑÏ ÇÓÊÝÇÏå ÏÑ ÊÛÐíå ˜áäíåÇí ÒäÈæÑ ÚÓá ÇÒ ÊäæÚ ÈÇáÇíí ÈÑÎæÑÏÇÑäÏ¡ Èå ØæÑ ãÚãæá ÇäÊÎÇÈ ÂäåÇ Èå æÌæÏ ÂäåÇ ÏÑ ÈÇÒÇÑ¡ ÂÓÇäí ÏÑ ãÕÑÝ æ ÞíãÊ æÇÈÓÊå ÇÓÊ. ãæÇÏí ãÇääÏ SO2 æ ÊÇÓíã ÏÑ ãÞÇÏíÑ ˜ã ÇËÑÏæјääϐí ÈÑÇí ÒäÈæÑÚÓá ÏÇÑÏ. Çíäæäå ãæÇÏ ÏÑ ÔåÏ áåÇ¡ ÂÈ¡ ˜äÓÇäÊÑå ãíæååÇ æ ãáÇÓ Çåí ÇÒ ÍÏ ãÌÇÒ ÈÇáÇÊÑ ÇÓÊ (ÇËäí ÚÔÑí¡ 1365º ÓåÑÇÈí¡ 1367º ˜ÑíáÔíã¡ 2002).
2-3-2 ãæÇÏ ÞäÏí ãæÑÏ ÇÓÊÝÇÏå ÒäÈæÑ ÚÓá
˜ÑÈæåíÏÑÇÊåÇ Èå ØæÑ ØÈíÚí ÚãÏÊÇ ÇÒ ØÑíÞ ÔåÏ á ÊÇãíä ãíÔæÏ (ÈÇÈÇíí¡ 1389). ÈÚÖí ÇÒ ÞäÏåÇ ÈÑÇí ÒäÈæÑ ÚÓá ÌÐÇÈíÊ ÈíÔÊÑí ÏÇÑäÏ ãÇääÏ Ô˜Ñ ÓÝíÏ ˜å ÈÇáÇÊÑíä ãÕÑÝ æ ˜ÇÑÇíí ÑÇ ÏÑ ÊÛÐíå ÏÇÑÇÓÊ. ãæÇÏ ÏíÑí äíÒ ˜å ÍÇæí ÇäæÇÚ ÞäÏåÇ ÈæÏå æ ãÇääÏ Ô˜Ñ ÓÝíÏ ÎÇáÕ äíÓÊäÏ äíÒ ãÕÑÝ ãíÔæäÏ. ÇäæÇÚ Ô˜ÑåÇí ÊÕÝíå äÔÏå (ÒÑÏ æ ÞÑãÒ)¡ ÂÈ æ ˜äÓÇäÊÑå ãíæååÇí ÔíÑíä¡ ÇäæÇÚ ÔíÑååÇ (ÔíÑå ÊæÊ¡ ÇäæÑ æ ÎÑãÇ)¡ ÝÑÂæÑÏååÇí ÕäÚÊí ãÇääÏ áæ˜Ò ãÇíÚ æ ÔÑÈÊ ÝÑæ˜ÊæÒ ÐÑÊ ÇÒ Ìãáå ãæÇÏ ÍÇæí ÞäÏ åÓÊäÏ ˜å ÏÑ ÊÛÐíå ˜áäí ÒäÈæÑ ÚÓá ãæÑÏ ÇÓÊÝÇÏå ÞÑÇÑ ã흐íÑäÏ (ÎæÑæÔ¡ 1371º ÝÑÌí¡ 1379º ˜ÑíáÔíã¡ 2002).
ÏÑ ãíÇä ˜ÑÈæåíÏÑÇʝåÇ äÔÇÓÊå ÊÇ ÍÏí åÖã ãíÔæÏ¡ ÓǘÇÑÒ¡ ãÇáÊæÒ¡ áæ˜Ò¡ ÝÑæ˜ÊæÒ æÊÑåÇáæÒ ÞÇÈá åÖã æ ãÝíÏ åÓÊäÏ æáí ãæÇÏí ãÇääÏ áǘÊæÒ¡ ÇáǘÊæÒ¡ ÂÑÇÈíäæÒ¡ ÒíáæÒ¡ ãáíÈíæÒ¡ ãÇäæÒ¡ ÑÇÝíäæÒ¡ ÇÓÊÇэíæÒ¡ ÑÇãäæÒ¡ ÝæÑãæÒ¡ ˜Êíä æ ϘÓÊÑíä ÏÑ ÕæÑÊ ÊÛÐíå Èå ÕæÑÊ ÎÇáÕ æ íÇ ÈÇ ÛáÙÊ ÈÇáÇ ãíÊæÇääÏ ãÓãæãíÊ ÒÇ ÈÇÔäÏ. åíÏÑæ˜Óí ãÊíá ÝæÑÝæÑÇá äíÒ ÏÑ ÚÓá æ ÚÓᘠæ åãÑÇå ÈÚÖí ÇÒ ãæÇÏ ÞäÏí æÌæÏ ÏÇÑÏ ˜å ãÓãæãíʝÒÇ ÇÓÊ (ÇÓãÇÚíáí¡ 1372º äåÖÊí¡ 1387º ÏíÊÒ19¡ 1975). ÔíÑ ÎÔ˜ ÝÇÞÏ ÑÈí æ ÂÈ äíÑ ÎÔ˜ Èå ÊÑÊíÈ 50 æ 70 % áǘÊæÒ ÏÇÑäÏ æ ÇÓÊÝÇÏå ÂäåÇ ãÖÑ æ ãÓãæãíÊ ÒÇ ÇÓÊ. ÇáÈÊå ÇÑ ãÞÏÇÑ ãÕÑÝ ÑÚÇíÊ ÔæÏ æ ÛáÙÊ Âä ˜ãÊÑ ÇÒ 2 ÊÇ 3% áǘÊæÒ ÏÑ ãÌãæÚ ÈÑÇí ÒäÈæÑåÇ ÊÇãíä ÔæÏ ãÔ˜áí äÎæÇåÏ ÏÇÔÊ (ÝÑÌí¡ 1379º äåÖÊí¡ 1387). ÏÑ ˜á ÈÇíÏ ÇÒ ãÕÑÝ ãæÇÏ ÑæÊÆíäí ÏíÑí ˜å ÍÇæí ãæÇÏ ÞäÏí Óãí ãíÈÇÔäÏ åã áÇÒã ÇÓÊ ÇÍÊíÇØ ÔæÏ æ ÓØÍ ãÕÑÝ Âä Èå ÕæÑÊí ÊÚííä ÔæÏ ˜å ÈÑÇí ÒäÈæÑÚÓá ãÔ˜áÒÇ äÈÇÔäÏ (ÇÍãÏí¡ 1390).
2-3-3 ÊÛÐíå ÈÇ ãæÇÏ ÑæÊÆíäí
ÊÛÐíå ÈÇ ãæÇÏ ÑæÊÆíä ÏÇÑ ÇÒ äÙÑ ÞÏãÊ æ ˜ÇÑÂíí ÈÓíÇÑ ˜ãÊÑ ÇÒ ãæÇÏ ÞäÏí ãæÑÏ ãØÇáÚå æ ÇÑÒíÇÈí ÞÑÇÑ ÑÝÊå ÇÓÊ(ÈÇÈÇíí¡ 1389)¡ ǐэå ÒäÈæÑÇä ÚÓá äíÇÒ ÑæÊÆíäí ÎæÏ ÑÇ ˜ãÊÑ ãíÊæÇääÏ ÈÇ ÐÎÇíÑ ãæÌæÏ ÏÑ ˜äÏæ ÌÈÑÇä äãÇíäÏ æä ÐÎíÑå ÑÏå æ íÇ ÓÇíÑ ãæÇÏ ÑæÊÆíä ÏÇÑ ÏÑ ÏÇÎá ˜äÏæ ãÍÏæÏ ãíÈÇÔÏ æáí ÚÓá ÑÇ ÒäÈæÑåÇ Èå ãÞÇÏíÑ ÒíÇÏ Èå ÕæÑÊ ÐÎíÑå ÔÏå ÏÇÑäÏ ˜å ÏÑ ãæÇÞÚ äíÇÒ ãíÊæÇääÏ ÇÒ Çíä ÐÎíÑå ÛÐÇíí ÇÓÊÝÇÏå äãÇíäÏ¡ ÇãÇ Êǘäæä ÈÑÇí ãÔ˜á ÊÛÐíå ÈÇ ãæÇÏ ÑæÊÆíäí ÑÇå Íá äÏÇä ÞÇÈá ÞÈæáí ÇÑÇÆå äÔÏå ÇÓÊ (˜ÑíáÔíã¡ 2002).
ÒäÈæÑÚÓá ÇÒ ãæÇÏ ÑæÊÆíäí ÈíÔÊÑ ÏÑ ÓÇÎÊãÇä ãÇåíååÇ¡ ÛÏÏ æ ÊÑÔÍÇÊ ÂäåÇ æ ÈÇÝʝåÇí ÏíÑ ÇÓÊÝÇÏå ã흘ääÏ (ÈÇÈÇíí¡ 1389). ÒäÈæÑåÇ ãæÇÏ ÑæÊÆíäí ÑÇ ÏÑ ÔÑÇíØ ÎÇÕí ÇÓÊÝÇÏå ãíäãÇíäÏ æ ÌÐÈ Çí䝐æäå ãæÇÏ ÈÇ ãÔ˜áÇÊ ÝÑÇæÇäí åãÑÇå ÇÓÊ¡ ÇäÏÇÒå ãæÇÏ æä ÚãÏÊÇð ÌÇãÏ åÓÊäÏ ÈÇíÏ Îíáí ÑíÒ ÈæÏå ÊÇ ÞÇÈá Íãá æ ÈáÚíÏä ÈÇÔÏ. ÏíÑ ãæÇÏ åãÑÇå ˜å ãÚãæáÇð ÏÑ ã˜ãáåÇí ÑæÊÆíäí æÌæÏ ÏÇÑäÏ ÇÒ ãÔ˜áÇÊ ÚãÏå åÓÊäÏ (äåÖÊí¡ 1387).
2-4 ÑæԝåÇí ãÊÏÇæá ÏÑ ÊÛÐíå ˜áäíåÇí ÒäÈæÑÚÓá
2-4-1 ÊÛÐíå ʘãíáí ÑæÊÆíäí
ÑÏå á ÈÑÇí ÑÔÏ ÌãÚíÊ æ ÑæÑÔ äæÒÇÏÇä æ ÊÛÐíå áÇÑæåÇ ÇÒ ãæÇÏ ÛÐÇíí ÇÕáí ÏÑ ˜äÏæ ÇÓÊ ˜å ãíÊæÇä ÇÒ ˜äÏæåÇíí ˜å ÑÏå ÇÖÇÝå ÏÇÑäÏ æ íÇ ÇÒ ÐÎíÑå ÞÇȝåÇí Ñ ÇÒ ÑÏåÇí ˜å ÞÈáÇð ÌãڝÂæÑí ÔÏå æ ÇÒ ÓÇáã ÈæÏä ÂäåÇ ÇØãíäÇä ÏÇÑíã¡ ÇÓÊÝÇÏå äãæÏå æ ÊäåÇ Èå ÇäÊÙÇÑ ØÈíÚÊ äÈÇÔíã. ÒäÈæÑåÇí ÌæÇä ÚáÇæå ÈÑ ÇÓÊÝÇÏå ÇÒ ÑÏå á ÈÑÇí ÊÛÐíå áÇÑæåÇ¡ ÎæÏ äíÒ ÇÒ ÑÏå á æ íÇ ã˜ãáåÇí ÑÏå ÇÓÊÝÇÏå ã흘ääÏ æ Èå Çíä ÊÑÊíÈ ÑæÊÆíä¡ ÑÈí¡ æíÊÇãíäåÇ æ ãæÇÏ ãÚÏäí ãæÑÏ äíÇÒ ÈÏä ÎæÏ ÑÇ ÊÇãíä ãíäãÇíäÏ. ÈÇ ÊÇãíä ÑæÊÆíä ãæÑÏ äíÇÒ ÈÑÇí ÑÔÏ ÛÏÏ ÊæáíÏ ˜ääÏå Žáå ÑæíÇá ÒäÈæÑåÇí ˜Çѐѡ Žáå ÈíÔÊÑí ÊÑÔÍ ÔÏå æ ÏÑ äÊíÌå ÒäÈæÑåÇí ÑÓÊÇÑ ãá˜å ãíÊæÇääÏ Žáå ÑæíÇá ˜ÇÝí ÏÑ ÇÎÊíÇÑ ãá˜å ÐÇÔÊå æ ÈÇ ÊÍÑí˜ æ ÊÞæíÊ Âä¡ ÓÈÈ ÊÎãÐÇÑí ÈíÔÊÑ ãá˜å ÔæäÏ ˜å Çíä ÇãÑ äåÇíÊÇð ÓÈÈ ÑÌãÚíÊí æ Þæí ÈæÏä ˜áäí ÑÏíÏå æ ÊæáíÏ ÈíÔÊÑí ÑÇ Èå ÏäÈÇá ÎæÇåÏ ÏÇÔÊ (ϐÑÇäÏí- åæÝãä20¡ 2008º ÓÇãÑææíá¡ 2000).
2-4-2 ÊÛÐíå ÊÍÑí˜í ˜áäí
ÏÑ ãäØÞååÇíí ˜å ÇÒ ÇæÇÓØ Çáí ÇæÇÎÑ ÝÕá ÊÇÈÓÊÇä ˜å æÑæÏí ÑÏå æ ÔåÏ Èå ÏÇÎá ˜äÏæ ˜ã ãíÔæÏ æ ÏÑ ØÈíÚÊ ÔåÏ æ ÑÏå æ áåÇí ÔåÏÒÇ æ ÑÏå ÏÇÑ ˜ÇåÔ ãííÇÈÏ æ íÇ ÍÊí äÇíÇÈ ãíÔæäÏ¡Èå ØæÑ ãÓÊÞíã ÈÑ Ñæí ãá˜å ÇËÑ ãäÝí ã흐ÐÇÑÏ æ ãá˜å ÑÇ æÇÏÇÑ ã흘äÏ ˜å ÇÒ ÝÚÇáíÊ ÊÎ㝐ÐÇÑí ÎæÏ ÑæÒ Èå ÑæÒ È˜ÇåÏ. åãÇäØæÑí ˜å ÏÑ ãæÇÑÏ ÞÈá ÝÊå ÔÏ ÊÚÏÇÏ ÊÎãí ˜å ãá˜å ÏÑ ÑæÒ ã흐ÐÇÑÏ¡ ÚáÇæå ÈÑ Øæá ÑæÒ Èå ãÞÏÇÑ ÔåÏ æ Èå ÎÕæÕ ÑÏåÇí ˜å ÒäÈæÑåÇ ÑæÒÇäå æÇÑÏ ˜äÏæ ã흘ääÏ¡ åãíÔå æ ÏÑ ÊãÇã ãÇååÇí ÓÇá ÑÇÈØå ãÓÊÞíã ÏÇÑÏ (ÇÓãíÊ¡ 1995º ÓÇãÑææíá¡ 2002 ).
ÏÑ äíä ÒãÇäí ÒäÈæÑÏÇÑÇä ÈÑÇí ãÈÇÑÒå ÈÇ ˜ã ÔÏä ÝÚÇáíÊ ÊÎãÐÇÑí ãá˜å ÈÇíÏ ÊÛÐíå ãÕäæÚí ÑÇ ÈÑÇí ÌÈÑÇä Çíä ˜ãÈæÏ ÔåÏ ÇäÌÇã ÏåÏ. Íãá ãÑÊÈ ÔÑÈÊ ÇÒ ÙÑæÝ ÔÑÈÊ ÎæÑí Èå ÏÇÎá ÓáæáåÇ ÈÇÚË ãíÔæÏ ˜å ãá˜å Èå ÎíÇá Çíä˜å ÏÑ ØÈíÚÊ á æ Ô˜æÝå ÝÑÇæÇä æÌæÏ ÏÇÑÏ æ äíÒ ÔåÏ ÇÒ ÎÇÑÌ Èå ˜äÏæ ÇäÊÞÇá ÏÇÏå ãíÔæÏ æ ÇÒ ÝÚÇáíÊ ÎæÏ ˜ã ä˜ÑÏå æ Èå ÊÎ㝐ÐÇÑí ÈÇ åãÇä ÔÏÊ ÇÏÇãå ÏåÏ. æáí Çíä ˜ÇÑ ÈÇíÏ Èå ØæÑ ÕÍíÍ æ ãÑÊÈ ÇÏÇãå ÏÇÔÊå ÈÇÔÏ ÊÇ ãæÝÞ Ôæíã.
2-4-3 ÊÛÐíå ÊÍÑí˜í ÒäÈæÑÓÊÇä ÌåÊ ÊæáíÏ ÚÓá
ÊÛÐíå ÝæÞ¡ Èå ØæÑ ãÚãæá Ó ÇÒ ÈÑÏÇÔÊ ãÍÕæá ÇäÌÇã ãíÔæÏ æ ÈÇÚË ÞæíÊÑ ÔÏä ˜áäíåÇí ÒäÈæÑÚÓá ãíÔæÏ ˜å ÈÚÏ ÇÒ ÇÊãÇã ÝÕá ÓÑÏ ÈáÇÝÇÕáå ÈÇ ÈåÊÑ ÔÏä åæÇ ãá˜å ÊÎãÑíÒí ÑÇ ÔÑæÚ ã흘äÏ æ ÏÑ ÇæÇíá ÈåÇÑ ÌãÚíÊ ˜äÏæ ÒíÇÏ ãíÔæÏ. ˜áäíåÇíí ˜å ÇÒ ÇæÇíá ÈåÇÑ ÌãÚíÊ ÎæÈ æ Þæí ÏÇÔÊå ÈÇÔäÏ ãíÊæÇääÏ Èå ØæÑ ˜Çãá ÇÒ á ÏÑÎÊÇä ãíæå ÇÓÊÝÇÏå ˜ÑÏå æ ÈÇÚË ÇÝÒÇíÔ ãÍÕæá ÚÓá æ ÇÝÒÇíÔ ÏÑÂãÏ ÒäÈæÑÏÇÑ ÔæäÏ. ÇÒ Óæí ÏíÑ Úãá ÑÏå ÇÝÔÇäí åã Èå ÎæÈí ÇäÌÇã ã흐íÑÏ æ ÈÑ ãíÒÇä ãÍÕæáÇÊ ÒÑÇÚí æ ÈÇÛí ÇÝÒæÏå ãíÔæÏ æ Èå Çíä ÕæÑÊ ÈÇÛÏÇÑÇä åã ÏÑÂãÏ ÈíÔÊÑí ˜ÓÈ ãíäãÇíäÏ (ÇÓÊÇäÏíÝÑ21¡ 1978). ÊÇãíä ãæÇÏ ãÛÐí ãæÑÏ äíÇÒ ˜áäíåÇí ÒäÈæÑÚÓá ÑÇ äíÒ ãíÊæÇä Èå æÓíáå ˜í˜åÇí ÌÇäÔíä íÇ Ê˜ãíáí ÑæÊÆíä ÑÏå ÏÑ ÝÕáåÇíí ˜å ˜ãÈæÏ ÑÏå á ÊÃËíÑ ÒíÇÏí ÏÑ ÇÒÏíÇÏ ÌãÚíÊ æ äåÇíÊÇð ÒíÇÏ ÔÏä ÊæáíÏ ÚÓá ÏÑ ˜áäíåÇ ÏÇÑÏ (ÓÇãÑææíá¡ 2000º ÑÇÈíäÓæä22¡ 2003).
2-4-4 ÊÛÐíå ÈÑÇí ÊÞæíÊ ˜áäí
ÊÞæíÊ ˜áäí æ ÊÇãíä äíÇÒåÇí ÛÐÇíí ÒäÈæÑåÇí ÈÇáÛ æ ãæÇÏ áÇÒã ÈÑÇí ÑæÑÔ äæÒÇÏÇä¡ ÇÒ ØÑíÞ ÊÛÐíå ÏÓÊí ˜áäíåÇ ÏÑ ÇÈÊÏÇí ÈåÇÑ æ ÞÈá ÇÒ Èå á äÔÓÊä áåÇí ÔåÏÒÇ ÏÑ ØÈíÚÊ ÈÇ ÔÑÈÊ Ô˜Ñ æ ÏÑ ÇÎÊíÇÑ ÏÇÔÊä ÑÏå á ØÈíÚí Èå ãíÒÇä ˜ÇÝí æ åãäíä ÊÛÐíå ÊÍÑí˜í ÇííÒå æ ÒãÓÊÇäå ˜áäíåÇ ÈÇ ˜í˜åÇí ÑæÊÆíäí ÌÇäÔíä íÇ ã˜ãá ÑÏå Çã˜Ç䝁ÐíÑ ÇÓÊ (ϐÑÇäÏí- åæÝãä¡ 2008).
åãÇäØæÑí ˜å ÏÑ ÞÓãʝåÇí ÞÈáí äíÒ ÇÔÇÑå ÔÏ¡ ÒäÈæÑÚÓá ÈÇáÛ ÈÏæä ÏÑ ÇÎÊíÇÑ ÏÇÔÊä ÑÏå á æ ÝÞØ ÈÇ ÇÓÊÝÇÏå ÇÒ ÚÓá æ íÇ ÔÑÈÊ ÊÇ ãÏÊåÇ Èå Òäϐí ÎæÏ ÇÏÇãå ãíÏåÏ æáí æÌæÏ ÑÏå á ÈÑÇí ÑæÑÔ äæÒÇÏ ÖÑæÑí ÇÓÊ æ ÈÏæä æÌæÏ Çíä ãÇÏå ÏÑ ˜áäí ÒäÈæÑÚÓá ÇÏÇãå ÑæÑÔ äæÒÇÏ ÛíÑ ãã˜ä ÎæÇåÏ ÈæÏ ( ϐÑÇäÏí- åæÝãä¡ 2008º ˜ÇÝáÏ23¡ 1980).
ÈäÇÈÑÇíä ÑæÑÔ ÏåäÏå ÒäÈæÑÚÓá ÌåÊ ÊÞæíÊ ˜áäí ÎæÏ ÇÒ ÇæÇÓØ ÊÇ ÇæÇÎÑ ÊÇÈÓÊÇä¡ ÞÈá ÇÒ ÔÑæÚ ÊÛÐíå ÇííÒå æ ˜Çãá ÔÏä ÐÎÇíÑ ÒãÓÊÇäí¡ ÍÊãÇ ÈÇíÏ ÑæÒÇäå ãÞÏÇÑí ÔÑÈÊ ÑÞíÞ Èå ˜áäí ÏÇÏå æ ãÞÏÇÑí ˜í˜ æ ã˜ãá ÑæÊÆíäí ÏÑ ÇÎÊíÇÑ ˜áäí ÞÑÇÑ ÏåÏ ˜å ÈÇ ÊÛÐíå ÒäÈæÑåÇ ÇÒ ÑÏå íÇ ã˜ãá ÑæÊÆíäí¡ ÇæáÇð ãæÇÏ ãÛÐí ãæÑÏ äíÇÒ ÎæÏ ÒäÈæÑåÇ ÊÇãíä ÔÏå æ ÏÑ ÇËÑ ˜ãÈæÏ¡ ÚãÑ ÂäåÇ ˜æÊÇå äÑÏÏ æ ËÇäíÇð Èå ÚáÊ æÑæÏ ÔåÏ æ ÑÏå Èå ˜äÏæ ÊÎãÑíÒí ÇÏÇãå íÇÈÏ ˜å Çíä ÇãÑ ÇÒ äÙÑ ÈÞÇÁ ˜áäí ÝæÞ ÇáÚÇÏå ÍÇÆÒ ÇåãíÊ ãíÈÇÔÏ ÒíÑÇ ãÞÇæãÊ ÏÑ ãÞÇÈá ÂÝÇÊ æ ÈíãÇÑíåÇ æ ÐÑÇäÏä ÒãÓÊÇä ÈÑÇí ˜áäíåÇí Þæí æ Ñ ÌãÚíÊ Îíáí ÑÇÍʝÊÑ ÎæÇåÏ ÈæÏ (ãÇÊíáÇ æ ÇæÊíÓ¡ 2006).
2-4-5 ÊÛÐíå ÌåÊ ÊÌæíÒ ÏÇÑæ
ÏÇÑæåÇíí ˜å ÈÑÇí íԐíÑí íÇ ÏÑãÇä ÈíãÇÑíåÇí ãÎÊáÝ ÒäÈæÑÚÓá ÈÇáÛ æ íÇ äæÒÇÏÇä ÇÓÊÝÇÏå ãíÔæäÏ¡ ãÚãæáÇð Èå ÕæÑʝåÇí ãÇíÚ¡ æÏÑ¡ äæÇÑ ÏæÏÒÇ æ íÇ ÊÕÚíÏí ãíÈÇÔäÏ. åãÇäØæÑ ˜å ãíÏÇäíÏ íԐíÑí ÇÒ ÇÈÊáÇ Èå ÈíãÇÑíåÇ åãíÔå ÈåÊÑ ÇÒ ÏÑãÇäí ÇÓÊ ˜å ÈÚÏ ÇÒ ãÈÊáÇ ÔÏä Èå ÈíãÇÑíÓÊ æ ãÚãæáÇð ÏÒåÇí íÔäåÇÏ ÔÏå ÇÒ ØÑÝ ˜ÇÑÎÇäå ÓÇÒäÏå ÏÇÑæ ÈÑÇí íԐíÑí íÇ ÏÑãÇä ÈíãÇÑíåÇ ÑÇ ãíÊæÇä ÏÑ ÏÇÎá ÔÑÈÊ Ô˜Ñ ÏÑ ÇæÇíá ÈåÇÑ ÈÑÇí ÊÛÐíå ˜áäíåÇí ÒäÈæÑÚÓá æ ÏÑ ÇäÊåÇí ÊÇÈÓÊÇä æ ÇÈÊÏÇí ÇííÒ ÈÚÏ ÇÒ ÈÑÏÇÔÊ ãÍÕæá ÚÓá æ ÈÑÇí ÐÎíÑå ÓÇÒí ÎæÏ ˜äÏæ ÈÑÇí ãÕÑÝ ÒãÓÊÇäí ÒäÈæÑåÇ Èå ÂäåÇ ÊÌæíÒ äãæÏ. ÈÇíÏ ÊæÌå ÏÇÔÊå ÈÇÔíã ˜å åí ÏÇÑæíí ÑÇ Èå åäÇã ÌÑíÇä ÔåÏ æ íÇ ÍÏæÏ 5 åÝÊå ÞÈá ÇÒ ÌÑíÇä ÔåÏ äÈÇíÏ ÇÒ ØÑíÞ ÔÑÈÊ Èå ˜áäíåÇí ÒäÈæÑÚÓá ÎæÑÇäíÏ¡ æä ÇÍÊãÇá ÏÇÑÏ ˜å Çíä ÏÇÑæåÇ ÚÓá ÑÇ ÂáæÏå äãÇíäÏ (ÓÇãÑææíá¡ 2000).
2-4-6 ÊÛÐíå ÒãÓÊÇäí ÒäÈæÑåÇ
ÒäÈæÑåÇíí ˜å ÇÒ ÇäÊåÇí ÊÇÈÓÊÇä Èå ÈÚÏ ãÊæáÏ ãíÔæäÏ¡ ÈÇ ÊÛííÑ ÝíÒíæáæŽí ÈÏä ÂäåÇ ÚãÑ ÂäåÇ ØæáÇäíÊÑ ãíÔæÏ æ ÊãÇã Øæá ÇííÒ æ ÒãÓÊÇä ÊÇ ÇÈÊÏÇí ÈåÇÑ ÑÇ ÏÑ ˜áäí ÒäÏå ÎæÇåäÏ ãÇäÏ. Èå ÊÛÐíå ÒãÓÊÇäí ãÚãæáÇ ÊÛÐíå ÈÑÇí ÒãÓÊÇ䝐ÐÑÇäí åã ã흐æíäÏ æ ÈÇ Ïæ åÏÝ ÇäÌÇã ã흐íÑÏ:
ÇáÝ) ÈÑÏÇÔÊ ÊãÇã ÚÓá ãæÌæÏ ÏÑ åÑ ˜äÏæ æ ÌÇäÔíä ˜ÑÏä Âä Èå æÓíáå ÔÑÈÊí ˜å ÈÇ Ô˜Ñ Êåíå ã흐ÑÏÏ.
È ) ÌÈÑÇä ˜ãÈæÏ ÚÓá ãæÌæÏ ÏÑ ˜äÏæåÇ Èå ãÞÏÇÑí ˜å ÌãÚíʝåÇ ÈÊæÇääÏ ÈÇ Âä ÇÆíÒ æ ÒãÓÊÇä ÑÇ ÐÑÇäÏå æ ÍÊí ÏÑ ÇæÇíá ÈåÇÑ¡ ÊÇ ÒãÇä ÈÇÒÔÏä Ô˜æÝååÇí ÏÑÎÊÇä ãíæå Èå ÇäÏÇÒå ˜ÇÝí ÐÎíÑå ÏÇÔÊå ÈÇÔäÏ.
ÊÛÐíå ÔÑÈÊ æ ãæÇÏ ÑæÊÆíä ÏÇÑ Èå ˜áäíåÇí ÒäÈæÑÚÓá ÏÑ Çíä ÒãÇä æ ÏÑ äÊíÌå ÊÍÑí˜ ãá˜å Èå ÇÏÇãå åÑ å ÈíÔÊÑ ÊÎãÐÇÑí ÈÇÚË ãíÔæÏ ˜å ÊÚÏÇÏ ÒíÇÏÊÑí ÒäÈæÑåÇí ÈÇ ÚãÑ ØæáÇäí ãÊæáÏ ÔæäÏ æ ÏÑ äÊíÌå ÏÑ ÒãÓÊÇä æ Èå ÎÕæÕ ÏÑ ÇÈÊÏÇí ÈåÇÑ ÓÇá ÈÚÏ¡ ˜áäíåÇíí ÈÇ ÌãÚíʝåÇí Þæí ÏÇÔÊå ÈÇÔíã (ÓÇãÑææíá¡ 2002).
Èå ØæÑ ˜áí ÊÛÐíå ÊÍÑí˜í ˜áäíåÇí ÒäÈæÑÚÓá ÏÑ ãÇååÇí ÂÎÑ ÊÇÈÓÊÇä ÇËÑ ÝæÞ ÇáÚÇÏåÇí ÏÑ ãÞÏÇÑ ÚÓáí ÏÇÑÏ ˜å ÏÑ ÓÇá ÈÚÏ ÌãÚíʝåÇ ÎæÇåäÏ ÏÇÏ (ÓÇãÑææíá¡ 2000)¡ Èå ÔÑØ Çíä˜å Çíä ÊÛÐíå ÈáÇÝÇÕáå Ó ÇÒ ÇÊãÇã ÔåÏ ÏÑ ØÈíÚÊ ÂÛÇÒ ÔÊå æ ÈÏæä æÞÝå åãå ÑæÒå ÊÇ í˜



قیمت: تومان


پاسخ دهید